EXTRATIME

Έχεις αναρωτηθεί ποτέ γιατί έχουμε 60 δευτερόλεπτα;

Οι Βαβυλώνιοι, με το περίεργο αλλά πανέξυπνο αριθμητικό τους σύστημα βάσης 60, είναι ο λόγος που έχουμε 60 δευτερόλεπτα στο λεπτό, 60 λεπτά στην ώρα και 360 μοίρες στον κύκλο.
Έχεις αναρωτηθεί ποτέ γιατί έχουμε 60 δευτερόλεπτα;

Πριν βιαστείς να ρωτήσεις «μα γιατί όχι 100;» ή «ποιος το αποφάσισε αυτό;», να σου πω ότι η απάντηση κρύβεται κάπου μεταξύ αρχαίας αριθμητικής ιδιοφυΐας και μιας καλής δόσης μαθηματικού πείσματος από τους Βαβυλώνιους. Ναι, αυτοί οι τύποι με τις πήλινες πινακίδες και τα σφηνοειδή σύμβολα.

Οι Βαβυλώνιοι είχαν μια περίεργη εμμονή με το 60. Ενώ εμείς βασίζουμε τα πάντα στο 10 – γιατί, προφανώς, έχουμε 10 δάχτυλα – οι Βαβυλώνιοι σκέφτηκαν κάτι πιο… εξωτικό. Χρησιμοποιούσαν ένα εξηκονταδικό σύστημα (ναι, αυτό σημαίνει «βάση 60») για τα μαθηματικά τους. Και, προτού πεις ότι δεν είχε καμία λογική, σκέψου λίγο: το 60 διαιρείται τέλεια από 1, 2, 3, 4, 5, 6, 10, 12, 15, 20 και 30. Με απλά λόγια, αν ήθελες να κόψεις κάτι σε ίσα κομμάτια, το 60 ήταν το απόλυτο μαγικό νούμερο.

Αυτό το σύστημα δεν έμεινε κλειδωμένο σε αρχαίες βιβλιοθήκες από πηλό. Όχι. Βρήκε τον δρόμο του μέχρι τις σύγχρονες ζωές μας. Ο λόγος που έχουμε 60 δευτερόλεπτα στο λεπτό και 60 λεπτά στην ώρα είναι καθαρά βαβυλωνιακή επιρροή. Και σαν να μην έφτανε αυτό, πήραν την ίδια λογική και την πέταξαν πάνω στη γεωμετρία. Το αποτέλεσμα; Ο κύκλος έχει 360 μοίρες. Γιατί; Γιατί οι Βαβυλώνιοι έκαναν τις καλύτερες αστρονομικές παρατηρήσεις και αποφάσισαν ότι ένα πλήρες έτος είχε περίπου 360 ημέρες, οπότε γιατί όχι και ο κύκλος;

Αν δεν σε έχει ήδη εντυπωσιάσει η αρχαία βαβυλωνιακή ευφυΐα, τότε σκέψου ότι ήταν από τους πρώτους που χρησιμοποίησαν ένα σύστημα θέσης στις αριθμητικές τους πράξεις. Ουσιαστικά, έφτιαξαν το πρώτο «μηδέν», όχι ακριβώς όπως το ξέρουμε σήμερα, αλλά σαν ένα κενό διάστημα που έλεγε «εδώ δεν υπάρχει αριθμός». Σαν να λέμε, η προϊστορική εκδοχή του «βάλε ένα placeholder εδώ».

Οπότε, την επόμενη φορά που θα κοιτάξεις το ρολόι και θα αναρωτηθείς γιατί δεν έχουμε 100 λεπτά την ώρα, να ξέρεις ότι κάποιοι πολύ έξυπνοι τύποι πριν από 4.000 χρόνια αποφάσισαν ότι το 60 ήταν το μαγικό νούμερο. Και από τότε, κανείς δεν μπήκε στον κόπο να το αλλάξει.

Γρηγόρης Κεντητός

Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.

Εγγραφείτε στα Σελίδα του του Sportime στην πλατφόρμα των Google news για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
Ελευθέριος Ανδρώνης: Ευχή για Ευλογημένο 2026: Να εκμεταλλευτούμε το «χρυσάφι» του νέου χρόνου για να «αγοράσουμε» μετάνοια

Ευχή για Ευλογημένο 2026: Να εκμεταλλευτούμε το «χρυσάφι» του νέου χρόνου για να «αγοράσουμε» μετάνοια

12 νέοι μήνες - 12 μεγάλες ευκαιρίες αγιότητας - Ο μόνος κακός χρόνος είναι εκείνος που θα μας απομακρύνει από τον Χριστό

Ελευθέριος Ανδρώνης
Κοινωνία: ΕΥΔΑΠ: Χαράτσι 30 ευρώ στους λογαριασμούς μας το 2026 – Η «μπίζνα» του νερού δεν σταματά ούτε με… κατακλυσμό

ΕΥΔΑΠ: Χαράτσι 30 ευρώ στους λογαριασμούς μας το 2026 – Η «μπίζνα» του νερού δεν σταματά ούτε με… κατακλυσμό

Κυβέρνηση και ΕΥΔΑΠ προχωρούν το σχέδιο για την «αιχμαλωσία» του υπέρτατου αγαθού - Βρέχει συνέχεια και μιλούν ακόμα για λειψυδρία

Κοινωνία
Κοινωνία: Αγρότες: Απτόητοι από τις απειλές της κυβέρνησης – «Ούτε βήμα πίσω» – Πρωτοχρονιά στα μπλόκα με «καυτό» Γενάρη κινητοποιήσεων

Αγρότες: Απτόητοι από τις απειλές της κυβέρνησης – «Ούτε βήμα πίσω» – Πρωτοχρονιά στα μπλόκα με «καυτό» Γενάρη κινητοποιήσεων

Πρωτοχρονιά στις επάλξεις αλλά με ανοιχτά μπλόκα θα κάνουν οι αγρότες - «Δεν κάνουμε πίσω. Δεν φοβόμαστε. Δεν υποχωρούμε», δηλώνουν

Κοινωνία
Κοινωνία: Κάπα Research: Οι μισοί Έλληνες νιώθουν ότι απειλούνται επαγγελματικά από το AI – Το σούπερ μάρκετ η χειρότερη «πληγή» της ακρίβειας

Κάπα Research: Οι μισοί Έλληνες νιώθουν ότι απειλούνται επαγγελματικά από το AI – Το σούπερ μάρκετ η χειρότερη «πληγή» της ακρίβειας

Σχεδόν 1 στους 3 Έλληνες δεν νιώθει άνετα με την «έκρηξη» της τεχνολογίας - Το 82% ζητά να φορολογηθούν τα κέρδη των τραπεζών

Κοινωνία
Κοινωνία: Ατομική «βόμβα» πέταξε ο Κ.Ανεστίδης: Βουλευτής της ΝΔ του αποκάλυψε το κόλπο για μαϊμού επιδοτήσεις από τον ΟΠΕΚΕΠΕ!

Ατομική «βόμβα» πέταξε ο Κ.Ανεστίδης: Βουλευτής της ΝΔ του αποκάλυψε το κόλπο για μαϊμού επιδοτήσεις από τον ΟΠΕΚΕΠΕ!

Ο «γαλάζιος» αγροτοσυνδικαλιστής ξεσκεπάζει την κομματική εμπλοκή στο σκάνδαλο - Τι απαντά ο βουλευτής της ΝΔ, Θεοφάνης Παππάς

Κοινωνία
Κοινωνία: Στο μπλόκο της Νίκαιας η Μ.Καρυστιανού: Ενωμένοι αγρότες και οικογένειες θυμάτων απαντούν στη διχόνοια που σπέρνει η κυβέρνηση

Στο μπλόκο της Νίκαιας η Μ.Καρυστιανού: Ενωμένοι αγρότες και οικογένειες θυμάτων απαντούν στη διχόνοια που σπέρνει η κυβέρνηση

Οι αγρότες τόνισαν ότι ο αγώνας για δικαιοσύνη υπερέχει κάθε άλλου αγώνα - Τη στήριξη των οικογενειών στο κίνημα εξέφρασε και η Μ.Καρυστιανού

Κοινωνία
ExtraTime: Τα πολύτιμα μουσικά βιβλία του Φώντα Τρούσα

Τα πολύτιμα μουσικά βιβλία του Φώντα Τρούσα

Χαρτογραφούν, φωτίζουν και αξιολογούν ένα μεγάλο «κομμάτι» του τραγουδιού και της μουσικής μας.

ExtraTime
ExtraTime: Η Πρωτοχρονιά του 1801 που ένας ιερέας κοίταξε τον ουρανό και βρήκε έναν νέο πλανήτη

Η Πρωτοχρονιά του 1801 που ένας ιερέας κοίταξε τον ουρανό και βρήκε έναν νέο πλανήτη

Η ιστορία της νύχτας που η Πρωτοχρονιά έφερε στο φως τη Δήμητρα

ExtraTime
Ελευθέριος Ανδρώνης: Η Σφαγή των Νηπίων από τον Ηρώδη: Όταν ο άνθρωπος κατηγορεί τον Θεό για τα δικά του εγκλήματα

Η Σφαγή των Νηπίων από τον Ηρώδη: Όταν ο άνθρωπος κατηγορεί τον Θεό για τα δικά του εγκλήματα

Αντί να φορτώνουμε στον Θεό τις θηριωδίες του ανθρώπου, ας ψάξουμε τους «Ηρώδηδες» που σκορπίζουν τον θάνατο ως την εποχή μας

Ελευθέριος Ανδρώνης