Το ελληνικό νησί όπου δεν έθαβαν τους νεκρούς. Τους έκρυβαν σε σπηλιές και προσεύχονταν να μην επιστρέψουν

Στη Σκόπελο, όπως σε όλα τα ελληνικά νησιά, οι περισσότεροι νεκροί θάβονταν στο χώμα. Αλλά υπήρχε και κάτι άλλο. Κάτι που δεν λεγόταν φωναχτά. Κάτι που γινόταν σε μέρη που δεν πλησίαζε κανείς.

Κάποιες οικογένειες, παλιότερα, δεν έθαβαν τους δικούς τους. Τους πήγαιναν σε σπηλιές. Τους άφηναν εκεί, χωρίς να τους καλύψουν ολόκληρα. Έβαζαν πέτρες στην είσοδο, και έφευγαν χωρίς να κοιτάξουν πίσω. Το έκαναν γρήγορα. Και σιωπηλά.

Δεν ήταν ο κανόνας. Ήταν το παράξενο. Αλλά υπήρχε. Καταγράφηκε σε παλιούς περιηγητές. Το ήξεραν οι ντόπιοι, αλλά δεν το πολυσυζητούσαν. Το έλεγαν “παλιό έθιμο”. Κάποιοι πίστευαν πως ήταν πιο ασφαλές να αφήνεις τον νεκρό ψηλά. Όχι στη γη, όπου μπορούσε να ταραχτεί.

Οι σπηλιές αυτές υπήρχαν σε μέρη δύσβατα. Όχι κοντά σε σπίτια. Όχι δίπλα σε χωριά. Πάντα λίγο πιο ψηλά. Σε μέρη που το φως έμπαινε κάθετα. Κι αν τύχαινε να περάσεις απ’ έξω, ένιωθες πως δεν έπρεπε να πλησιάσεις. Όχι γιατί φοβόσουν. Αλλά γιατί ένιωθες ότι κάποιος είναι ακόμα εκεί μέσα.

Αυτές οι ταφές θυμίζουν πολύ πιο παλιές πρακτικές. Από τότε που οι άνθρωποι έθαβαν τους νεκρούς σε σπηλιές επειδή δεν είχαν χώμα. Ή από τότε που πίστευαν ότι το σώμα έπρεπε να μείνει κοντά στους θεούς του βουνού. Στη Σκόπελο, απλώς συνέχισαν να το κάνουν. Από φόβο. Από συνήθεια. Ή γιατί απλά δεν τόλμησαν να κάνουν αλλιώς.

Κανείς δεν ξέρει πότε σταμάτησε. Κανείς δεν ξέρει πόσοι είναι ακόμα εκεί πάνω. Οι σπηλιές υπάρχουν. Οι ιστορίες επίσης. Και κάποιοι ντόπιοι λένε ακόμα ότι δεν πρέπει να τις δείχνεις. Γιατί αν ενοχλήσεις κάτι που κοιμάται τόσο καιρό, μπορεί να ξυπνήσει.