Η Τουρκία εμποδίζει επιστημονική αποστολή στην ψευτό – Γαλάζια Πατρίδα – Νέο επεισόδιο έντασης με την Κυπριακή Δημοκρατία – Έβγαλαν πολεμικά οι Τούρκοι

Η ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο παραμένει ψηλά στην ατζέντα, καθώς η Τουρκία απέτρεψε επιστημονική αποστολή που είχε εξαγγείλει η Κυπριακή Δημοκρατία σε περιοχή που η Άγκυρα θεωρεί ότι ανήκει στην τουρκική υφαλοκρηπίδα. Το περιστατικό σημειώθηκε στις 5 Αυγούστου, όταν ανακοινώθηκε μέσω NAVTEX η πρόθεση του ερευνητικού σκάφους Fugro Gauss, με σημαία Γιβραλτάρ, να πραγματοποιήσει επιστημονικές έρευνες στο πλαίσιο του υποβρύχιου έργου οπτικών ινών «EMC». Η Άγκυρα αντέδρασε άμεσα, χαρακτηρίζοντας την κίνηση «τετελεσμένο» από την ελληνοκυπριακή πλευρά και ακυρώνοντας μονομερώς τη σχετική αναγγελία.

Το Τουρκικό Ναυτικό αναπτύχθηκε στην περιοχή ενώ ένα αεροσκάφος ναυτικής επιτήρησης έστειλε προειδοποίηση προς το πλήρωμα του πλοίου, ζητώντας την άμεση αποχώρησή του από τα τουρκικά ύδατα, όπως τα ορίζει η ίδια η Τουρκία. Το επεισόδιο αυτό έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά περιστατικών ανάλογης φύσης που καταδεικνύουν ότι η διαμάχη για τις θαλάσσιες ζώνες παραμένει ανοιχτή, με τα εμπλεκόμενα μέρη να προσπαθούν να κατοχυρώσουν εδάφη, υποδομές και επιρροή μέσω ερευνών ή κατασκευών στρατηγικού χαρακτήρα.

Η τουρκική πλευρά διαμήνυσε ότι κανένα έργο που διασχίζει την υφαλοκρηπίδα της – η οποία έχει κατατεθεί στον ΟΗΕ από το 2020 – δεν μπορεί να προχωρήσει χωρίς την προηγούμενη συναίνεσή της. Τονίστηκε επίσης πως ακόμα και έργα υποδομής, όπως τα καλώδια ή οι γραμμές ηλεκτρικής διασύνδεσης, υπόκεινται σε κανόνες διεθνούς δικαίου που αναγνωρίζουν τα δικαιώματα των παράκτιων κρατών.

Η Άγκυρα δεν παρέλειψε να υπενθυμίσει τη στάση της στο έργο «Blue Raman», που ολοκληρώθηκε το 2024 με την έγκρισή της, σε αντίθεση με το έργο ηλεκτρικής διασύνδεσης «Μεγάλη Θάλασσα» μεταξύ Ελλάδας και Κύπρου, το οποίο απέτυχε να προχωρήσει λόγω της άρνησης της Τουρκίας να το εγκρίνει. Οι Τούρκοι αναλυτές εκτιμούν ότι τέτοια έργα πρέπει να βασίζονται όχι μόνο στο διεθνές δίκαιο αλλά και σε οικονομικά βιώσιμες επιλογές, αφήνοντας αιχμές ότι η ελληνική πλευρά επιδιώκει πολιτικά κέρδη αντί για ρεαλιστικές ενεργειακές λύσεις.

Η ανανεωμένη τουρκική στάση αποσκοπεί ξεκάθαρα στο να καταστήσει σαφές πως η «Γαλάζια Πατρίδα» – το αμφιλεγόμενο δόγμα θαλάσσιας κυριαρχίας της Άγκυρας – δεν θα παρακαμφθεί χωρίς συνέπειες. Σε αυτή τη συγκυρία, η Τουρκία επιχειρεί να επιβάλλει το νομικό και στρατηγικό της αφήγημα με επιτόπια παρουσία και διπλωματική σκληρότητα. Αν και τέτοιες εξελίξεις δυσχεραίνουν τον διάλογο για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, για την Άγκυρα αποτελούν μια ακόμη ευκαιρία εμπέδωσης ισχύος στην ανατολική Μεσόγειο.