Άλφρεντ Νόμπελ: Ο… εκρηκτικός επιστήμονας που «γέννησε» τα ομώνυμα βραβεία

Μια ξεχωριστή θέση στην επιστημονική κι επιχειρηματική κοινότητα καταλαμβάνει ο Άλφρεντ Νόμπελ, ο οποίος σαν σήμερα (14/10) το 1863 είχε πατεντάρει την παρασκευή της νιτρογλυκερίνης.

Από την εφεύρεσή του αυτή ο Νόμπελ θα κερδίσει πολλά χρήματα, ικανά για να συντηρούν μέχρι σήμερα το Ίδρυμα Νόμπελ, που απονέμει τα ομώνυμα βραβεία. Ήταν Σουηδός (γεννημένος στις 1833) εφευρέτης, χημικός, μηχανικός και βιομήχανος, γιος του επίσης, μηχανικού και βιομήχανου, Εμμανουήλ Νόμπελ, εφευρέτη της υποβρύχιας νάρκης.

Οι δραστηριότητές του σε παγκόσμια κλίμακα σχετικά με τις εκρηκτικές ύλες, καθώς και η ιδιοκτησία πετρελαιοφόρων περιοχών στο Μπακού του Αζερμπαϊτζάν, απέφεραν στον Νομπέλ μια τεράστια περιουσία. Το 1884 εξελέγη μέλος της Βασιλικής Σουηδικής Ακαδημίας Επιστημών και το 1893 ανακηρύχθηκε επίτιμος διδάκτορας του Πανεπιστημίου της Ουψάλα.

Τελειοποίησε τον τρόπο παρασκευής της νιτρογλυκερίνης και ίδρυσε εργοστάσιο παραγωγής της σε μεγάλες ποσότητες. Για την αποφυγή των εκρήξεων πέτυχε την παρασκευή δυναμίτιδας με πυριτική γη, εφεύρεση που διαδόθηκε σύντομα σε όλη την Ευρώπη και την Αμερική. Το 1873 εγκαταστάθηκε στο Παρίσι, όπου εφηύρε την νεοδυναμίτιδα ή ζελατοδυναμίτιδα (1875) και την πολεμική άκαπνη πυρίτιδα (βαλλιστίτιδα, 1888). Το 1889 πούλησε την εφεύρεση του αυτή στην ιταλική κυβέρνηση και το 1891 εγκαταστάθηκε στο Σαν Ρέμο της Ιταλίας, όπου ίδρυσε χημικό εργοστάσιο.

Πολυάσχολος και μοναχικός Νομπέλ παρέμεινε εργένης μέχρι τον θάνατό του, που σημειώθηκε στις 10 Δεκεμβρίου 1896 στο Σαν Ρέμο, εξαιτίας εγκεφαλικής αιμορραγίας.

Έλαβε πολλά διπλώματα ευρεσιτεχνίας και απέκτησε μεγάλη περιουσία, μεγάλο τμήμα της οποίας διέθεσε για φιλανθρωπικούς και ερευνητικούς σκοπούς σε διάφορα ιδρύματα. Με το υπόλοιπο της περιουσίας του καθιέρωσε το 1895, τα ομώνυμα βραβεία Νόμπελ τα οποία απονέμονται από το 1901.

Ο λόγος που το έκανε αυτό ήταν προκειμένου να αποκαταστήσει το όνομα του καθώς από τον τον Τύπο είχε χαρακτηριστεί μεταξύ άλλων και ως «Έμπορος του Θανάτου».

Ανάμεσα στους επιστήμονες που έχουν πάρει μέχρι και σήμερα βραβεία Νόμπελ και έχει αναγνωριστεί η δουλειά τους παγκοσμίως υπάρχουν και τρεις Έλληνες, οι δύο από αυτούς έχουν πάρει βραβείο Λογοτεχνίας και ο τρίτος βραβείο Οικονομικών Επιστημών. Οι Νομπελίστες αυτοί δεν είναι άλλοι από τους Γιώργο Σεφέρη (1963), Οδυσσέα Ελύτη (1979) και τον Ελληνοκύπριο Χριστόφορο Πισσαρίδη (2010).