Άγιος Αντώνιος: «Έρχεται καιρός που οι άνθρωποι θα τρελαθούν, και θα λένε τρελούς τους λογικούς» – Ήρθε αυτός ο καιρός – Τον ζούμε

Με αφορμή την εορτή του αγίου καθηγητή της ερήμου, του Μεγάλου Αντωνίου, έρχεται στο νου μου η πιο χαρακτηριστική προφητεία του, που στις μέρες μοιάζει να εκπληρώνεται πιο πολύ από ποτέ:

«Έρχεται καιρός που οι άνθρωποι θα χάσουν τα λογικά τους. Και αν δουν κάποιον λογικό, θα ξεσηκώνονται εναντίον του, λέγοντας: «Εσύ είσαι ο παράλογος». Γιατί δεν θα είναι όμοιός τους»

Το θεμελιώδες στοιχείο της καλλιέργειας ενός ανθρώπου, δεν είναι ούτε η μόρφωση, ούτε η γνώση, ούτε η εμπειρία, ούτε η εξυπνάδα. Μπορείς κάλλιστα να τα έχεις όλα αυτά, αλλά να είσαι εντελώς άφρονας και άξεστος. Το θεμελιώδες στοιχείο της καλλιέργειας μας είναι η λογική. Αυτό είναι το βασικό εργαλείο που μας έδωσε ο Θεός για να διακρίνουμε τα θαυμαστά έργα Του και να οδηγούμαστε στην ανώτερη σφαίρα πραγμάτωσης του ανθρώπου, εκείνη της πίστης στον Θεό.

Σήμερα ζούμε ακριβώς τον κόσμο που προφήτευε με φρίκη ο Άγιος Αντώνιος. Ζούμε τον καθολικό θάνατο της λογικής. Διότι η αμαρτία δημιουργεί δική της λογική, δική της συλλογιστική, δικά της επιχειρήματα. Ο κόσμος πίνει με μανία το «τρελό νερό» για το οποίο έγραφε ο Κόντογλου: «θα το πιούνε και θα χάσουνε τα λογικά τους, και δεν θα νιώθουνε πια τίποτα, μήτε τι είναι σωστό και τι είναι ψεύτικο, μήτε τι είναι καλό και τι είναι κακό, μήτε τι είναι νόστιμο και τι είναι άνοστο, μήτε τι είναι δίκιο και τι είναι άδικο».

Μέθυσαν οι άνθρωποι με το τρελό νερό και τρεκλίζει η λογική τους. Πόσες και πόσες αρετές του Ευαγγελίου δεν αντιμετωπίζονται σήμερα ως παραφροσύνη από τον πολύ κόσμο;

Μίλα τους για μετάνοια και θα σου πουν ότι έχεις ενοχικό σύνδρομο και ότι οι ίδιοι δεν έβλαψαν ποτέ κανέναν. Μίλα τους για το γενναίο πράγμα που λέγεται εξομολόγηση και θα σε κοιτούν σαν αιχμάλωτο, σαν φυλακισμένο. Μίλα τους για προσευχή και θα σου πουν ότι δεν απευθύνονται σε «φανταστικούς φίλους». Μίλα τους για εγκράτεια και δεν θα κρατιούνται από τα χαιρέκακα γέλια. Μίλα τους για νηστεία κι εκείνοι θα περιδρομιάσουν «στην υγειά των κορόιδων». Μίλα τους για αγρυπνία κι εκείνοι θα σου πουν «με αυτό το πλευρό να κοιμάσαι». Μίλα τους για ελεημοσύνη και θα σε βγάλουν υποκριτή και κλέφτη. Μίλα τους για την ευλογία της οικογένειας και θα σου πουν ότι τα παιδιά είναι μπελάς. Μίλα τους για θαύματα και θα είναι θαύμα αν δεν σε ειρωνευτούν κατάμουτρα.

Ο κορυφαίος Ρώσος συγγραφέας, Φιόντορ Ντοστογιέφσκι, είχε γράψει τον περίφημο λόγο: «Αν όλος ο κόσμος βαδίσει προς μια κατεύθυνση, κι ο Χριστός προς την άλλη, εγώ θα πάω πίσω από τον Χριστό».

Λοιπόν, αυτό δεν βιώνουμε στην εποχή μας; Όλος ο κόσμος βαδίζει προς την κατεύθυνση της παράνοιας που έχει ονομαστεί «λεωφόρος λογικής». Ο Χριστός βαδίζει προς τον αντίθετο δρόμο, κι όσοι τον ακολουθούν αντιμετωπίζονται σαν ξεστρατισμένοι. Αυτή η ιστορία είναι παλιά. Κρατάει από τη χαραυγή του Χριστιανισμού. Θυμηθείτε ότι και τον ίδιο τον Χριστό τον είπαν τρελό και μάλιστα οι «δικοί του», οι ακόλουθοί του, όπως γράφει ο ευαγγελιστής Μάρκος (Μαρκ. γ’ 21). «Έλεγον γαρ ότι εξέστη» (τρελάθηκε), γιατί ο Χριστός ήταν τόσο απορροφημένος από το έργο της διδασκαλίας που συχνά αμελούσε και να φάει.

Κόντρα στην παράνοιά τους

Όποιος μπαίνει στον στίβο της ορθόδοξης ζωής, πρέπει να θεωρεί αυτονόητο ότι θα τον αντιμετωπίσουν σαν τρελό και θα τον ειρωνευτούν. Αυτά είναι τα βελούδινα «μαρτύρια» που οικονομεί για εμάς ο κόσμος, χωρίς να το καταλαβαίνει. Δείτε για παράδειγμα εκείνους τους λιγοστούς τραγουδιστές, ηθοποιούς και άλλους δημοφιλείς χριστιανούς που ομολογούν την πίστη τους δημόσια. Βγαίνουν μετά στα κανάλια οι τηλε – επιτροπές «λογικής» και τους κρίνουν σαν καθυστερημένους. Σαν να έπαθαν κάποιο ψυχολογικό πρόβλημα. Την πνευματική υγεία, εκείνοι την βλέπουν σαν αρρώστια.

Αυτή η αντίστροφη ερμηνεία των πραγμάτων τους έχει επηρεάσει για το καθετί. Τους ορίζει ως το μεδούλι της ύπαρξής τους. Δημοκρατία λένε την επιβολή της μειοψηφίας. Πρόοδο λένε τον σκοταδισμό τους. Ελευθερία λένε την υποδούλωση στα πάθη και κάθε λογής επιζήμια συνήθεια. Τη λατρεία του εαυτού τους, την ονομάζουν αγάπη για τον συνάνθρωπο. Την ομογενοποίηση την ονομάζουν διαφορετικότητα. Την απόρριψη της ανθρώπινης φύσης την λένε συμπερίληψη.

Ο αγαπητικός λόγος των Αγίων, γίνεται ρητορική μίσους. Τον επιβαλλόμενο φόβο στην πανδημία, τον ονόμασαν ασφάλεια. Την καταστροφή του περιβάλλοντος την αποκαλούν βιώσιμη ανάπτυξη. Τα κοινωνικά δίκτυα κάνουν τους ανθρώπους ακοινώνητους. Την παραβίαση του ιδιωτικού βίου τη λένε εκσυγχρονισμό. Και στη νέα τους κοινωνία, ο λαθραίος γίνεται νόμιμος και ο νόμιμος στην πατρίδα του, γίνεται λαθρεπιβάτης του κράτους και «ξένος».

Είναι τόσες πολλές οι αντιστροφές των εννοιών, που αποτελεί σχεδόν σίγουρη λύση το να εξετάζεις το αντίθετο από αυτό που σου σερβιρίζουν. Γυρίζοντας την πλάτη στα ψέματα που δύουν και στρεφόμενος στην αιώνια ανατολή της αλήθειας. Οι αλήθειες που απορρέουν από το Ευαγγέλιο είναι οι μόνες που σπάνε τον κώδικα του «μάτριξ» που βιώνουμε, δηλαδή του προγραμματισμένου δικτύου ψεύδους που έχει εισχωρήσει σε όλες τις κοιμώμενες διάνοιες.

Στους έσχατους καιρούς που ζούμε, αυτή είναι η αποστολή του χριστιανού: Να είναι ταυτόχρονα και υμνητής του υπέρλογου και ο ύστατος θεματοφύλακας του λογικού…