Εχεις αναρωτηθεί ποτέ πώς μυρίζει το διάστημα;

Φανταστείτε πως είστε αστροναύτης. Πετάτε πάνω από τη Γη, αιωρείστε σε ένα αχανές, σκοτεινό κενό, με μόνο τον εξοπλισμό σας να σας κρατά ζωντανό. Και τότε, επιστρέφοντας στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, αφαιρείτε το κράνος σας. Ξαφνικά, σας πλημμυρίζει μια μυρωδιά… αλλά από πού; Το διάστημα δεν υποτίθεται ότι είναι κενό;

Η αόρατη “υπογραφή” του Σύμπαντος

Το διάστημα, πράγματι, δεν έχει ατμόσφαιρα, οπότε δεν έχει και αέρα για να μεταφέρει μυρωδιές όπως στη Γη. Ωστόσο, πολλοί αστροναύτες έχουν αναφέρει ότι όταν επιστρέφουν από έναν διαστημικό περίπατο, οι στολές τους και ο εξοπλισμός τους έχουν μια πολύ συγκεκριμένη, χαρακτηριστική μυρωδιά.

Λίγο καμένο, λίγο μεταλλικό, λίγο… μπριζόλα;

Οι περιγραφές των αστροναυτών ποικίλλουν, αλλά όλες συγκλίνουν σε κάτι καπνιστό, καμένο, μεταλλικό. Κάποιοι το έχουν παρομοιάσει με καμένη μπριζόλα, θερμαινόμενο μέταλλο ή ακόμα και με μυρωδιά συγκολλημένης ηλεκτρονικής πλακέτας. Ο αστροναύτης Ντον Πέτιτ της NASA είχε πει πως του θύμιζε μεταλλική, γλυκιά, καπνιστή μυρωδιά – σαν κάτι που έχει εκτεθεί σε έντονη ακτινοβολία.

Τι προκαλεί αυτή τη μυρωδιά;

Η μυρωδιά αυτή δεν υπάρχει στο κενό. Αυτό που συμβαίνει είναι ότι τα μικροσκοπικά μόρια που βρίσκονται στο διάστημα κολλάνε στις στολές και τον εξοπλισμό των αστροναυτών. Όταν επιστρέφουν στον διαστημικό σταθμό, αυτά τα μόρια έρχονται σε επαφή με τον αέρα και έτσι αποδεσμεύουν αυτή την ιδιαίτερη οσμή.

Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι υπεύθυνα γι’ αυτό είναι τα πολυκυκλικά αρωματικά υδρογονάθρακες (PAHs), μόρια που σχηματίζονται όταν άστρα εκρήγνυνται και απελευθερώνουν τεράστιες ποσότητες ενέργειας. Είναι οι ίδιες χημικές ενώσεις που δημιουργούνται όταν καίμε φαγητό ή καύσιμα στη Γη – γι’ αυτό και η μυρωδιά του διαστήματος μοιάζει με καπνιστό κρέας!

Μπορούμε να μυρίσουμε το διάστημα από τη Γη;

Η NASA έχει συνεργαστεί με χημικούς για να αναπαράγει αυτή τη μυρωδιά και την έχει χρησιμοποιήσει στην εκπαίδευση των αστροναυτών, ώστε να εξοικειώνονται με το τι θα συναντήσουν. Μάλιστα, το 2020 κυκλοφόρησε ένα άρωμα που ισχυριζόταν ότι μιμείται τη μυρωδιά του διαστήματος – ίσως για όσους θέλουν να βιώσουν την εμπειρία χωρίς να ταξιδέψουν μέχρι την τροχιά της Γης!

Το διάστημα μπορεί να είναι σιωπηλό, κενό και αχανές, αλλά δεν είναι άοσμο. Και η μυρωδιά του, όπως και όλα τα υπόλοιπα γι’ αυτό, είναι κάτι που μας κάνει να νιώθουμε δέος.