EXTRATIME

Έγινε Παπαξήγηση. Ο Πάπας που δεν υπήρξε ποτέ αλλά του έδωσαν όνομα, εικόνες και βιογραφικό.

Ένα απλό λάθος σε λατινικά χειρόγραφα δημιούργησε έναν ανύπαρκτο Πάπα
Έγινε Παπαξήγηση. Ο Πάπας που δεν υπήρξε ποτέ αλλά του έδωσαν όνομα, εικόνες και βιογραφικό.

Δεν ήταν προφητεία. Ούτε συνωμοσία. Ήταν απλώς ένα λάθος αντιγραφής. Κι όμως, η Καθολική Εκκλησία του έδωσε όνομα, του απέδωσε ιστορική θέση και τον τοποθέτησε ανάμεσα στους Ποντίφικες της Ρώμης. Ο Πάπας Donus II δεν υπήρξε ποτέ. Κι όμως, για αιώνες τον θεωρούσαν υπαρκτό.

Η ιστορία ξεκινά τον Μεσαίωνα, όταν μοναχοί-γραμματείς αντέγραφαν παπικά έγγραφα σε λατινικά χειρόγραφα. Ο τιμητικός τίτλος “domnus” (σεβασμιότατος) εμφανιζόταν συχνά πριν το όνομα του Πάπα, π.χ. Domnus Benedictus. Κάποιος, σε κάποια αντιγραφή, διάβασε το “Domnus” ως κανονικό όνομα, και θεώρησε ότι υπήρξε Πάπας με το όνομα… Domnus ή Donus.

Έτσι γεννήθηκε ο ανύπαρκτος “Πάπας Donus II”, υποτιθέμενος διάδοχος του αληθινού Πάπα Donus του 7ου αιώνα. Το λάθος εξαπλώθηκε, και γρήγορα άρχισε να εμφανίζεται σε παπικούς καταλόγους, βιβλία Ιστορίας και χρονολόγια της Καθολικής Εκκλησίας, κυρίως από τον 14ο έως τον 17ο αιώνα.

Και δεν έμεινε μόνο εκεί. Ορισμένοι σχολιαστές, νομίζοντας ότι Donus II ήταν υπαρκτός, άρχισαν να του προσδίδουν και χαρακτηριστικά: πως υπήρξε ευσεβής, πως έκανε διοικητικές μεταρρυθμίσεις, πως συνέβαλε στη διατήρηση της ενότητας. Ακόμα και εικονογραφήσεις δημιουργήθηκαν με φανταστικά πορτρέτα του.

Μέχρι που οι σύγχρονοι ιστορικοί, με πρόσβαση στα πρωτογενή αρχεία, κατέρριψαν την ύπαρξή του. Το Annuario Pontificio, το επίσημο έγγραφο της Καθολικής Εκκλησίας με τους Πάπες ανά εποχή, δεν αναγνωρίζει κανέναν Donus II. Σήμερα θεωρείται ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα ιστορικής παρεξήγησης που… χειροτονήθηκε.

Ένα απλό λάθος. Μια παρεξήγηση σε λατινική λέξη. Και τελικά, ένας Πάπας που δεν υπήρξε ποτέ, αλλά για αιώνες αναφερόταν σαν να ήταν αληθινός. Μια πραγματική… Παπαξήγηση.

Γρηγόρης Κεντητός

Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.

Εγγραφείτε στα Σελίδα του του Sportime στην πλατφόρμα των Google news για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
Κοινωνία: «Σαρακοστιανό Προσευχητάρι»: Το πνευματικό μας βοήθημα για την Αγία Τεσσαρακοστή – Όλες οι ακολουθίες σε ένα βιβλίο

«Σαρακοστιανό Προσευχητάρι»: Το πνευματικό μας βοήθημα για την Αγία Τεσσαρακοστή – Όλες οι ακολουθίες σε ένα βιβλίο

Το βιβλίο προλογίζει ο π. Γεώργιος Σχοινάς ενώ όλα τα έσοδα διατίθενται για φιλανθρωπικούς σκοπούς - Αναζητήστε το σε όλα τα χριστιανικά βιβλιοπωλεία

Κοινωνία
Κοινωνία: Δημοσκόπηση Alco: Οι 7 στους 10 απαντούν ότι μόνο με αλλαγή κυβέρνησης θα υπάρξει δικαιοσύνη και κάθαρση στη χώρα

Δημοσκόπηση Alco: Οι 7 στους 10 απαντούν ότι μόνο με αλλαγή κυβέρνησης θα υπάρξει δικαιοσύνη και κάθαρση στη χώρα

Δημοσκοπικό «ράπισμα» και για τις υποκλοπές, αφού το 67% των πολιτών απαντά ότι οι δικαστικές εξελίξεις εκθέτουν την κυβέρνηση

Κοινωνία
Κοινωνία: Νέο κυβερνητικό φιάσκο με προσωπικά δεδομένα – Ομαδικό e-mail του ΥΠΕΞ αποκάλυψε τα στοιχεία 383 Ελλήνων στα ΗΑΕ!

Νέο κυβερνητικό φιάσκο με προσωπικά δεδομένα – Ομαδικό e-mail του ΥΠΕΞ αποκάλυψε τα στοιχεία 383 Ελλήνων στα ΗΑΕ!

Το μήνυμα εστάλη σε όλους τους παραλήπτες ταυτόχρονα, με αποτέλεσμα τα στοιχεία του καθενός να είναι ορατά σε όλους τους υπόλοιπους!

Κοινωνία
ExtraTime: Σαν σήμερα 10 Μαρτίου 1906: Ιδρύεται η Τσέλσι και ξεκινά η ιστορία ενός μεγάλου συλλόγου

Σαν σήμερα 10 Μαρτίου 1906: Ιδρύεται η Τσέλσι και ξεκινά η ιστορία ενός μεγάλου συλλόγου

Μια ημερομηνία που άφησε ισχυρό αποτύπωμα στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο και συνδέθηκε με την αφετηρία μιας πορείας γεμάτης ιστορία.

ExtraTime
ExtraTime: Σαν σήμερα 9 Μαρτίου 1908: Η γέννηση της Ίντερ που άλλαξε την ιστορία του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου

Σαν σήμερα 9 Μαρτίου 1908: Η γέννηση της Ίντερ που άλλαξε την ιστορία του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου

Σαν σήμερα το 1908 γεννήθηκε η Ίντερ στο Μιλάνο, μια ομάδα που έμελλε να αφήσει ανεξίτηλο σημάδι στο ιταλικό και ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο.

ExtraTime
ExtraTime: Ο μοναχός που είδε στα μπιζέλια κάτι που όλος ο κόσμος δεν μπορούσε ακόμη να δει

Ο μοναχός που είδε στα μπιζέλια κάτι που όλος ο κόσμος δεν μπορούσε ακόμη να δει

Στον κήπο μιας μονής στο Μπρνο, ο Γκρέγκορ Μέντελ πραγματοποίησε πειράματα με μπιζέλια που αποκάλυψαν πώς μεταδίδονται τα χαρακτηριστικά από γενιά σε γενιά, θέτοντας τα θεμέλια της γενετικής.

ExtraTime
ExtraTime: Σαν σήμερα 8 Μαρτίου 2017: Η μεγαλύτερη ανατροπή που γνώρισε ποτέ το Champions League

Σαν σήμερα 8 Μαρτίου 2017: Η μεγαλύτερη ανατροπή που γνώρισε ποτέ το Champions League

Η Μπαρτσελόνα πέτυχε το αδιανόητο απέναντι στην Παρί Σεν Ζερμέν και χάρισε στο ποδόσφαιρο μια από τις μεγαλύτερες ανατροπές όλων των εποχών.

ExtraTime
ExtraTime: Κι ήπια του πόνου το ποτό με την τσανάκα, στην Καλαμπάκα στην Καλαμπάκα. Ισως η πιο viral στιγμή του Χρήστου Βαλαβανίδη

Κι ήπια του πόνου το ποτό με την τσανάκα, στην Καλαμπάκα στην Καλαμπάκα. Ισως η πιο viral στιγμή του Χρήστου Βαλαβανίδη

Η χαρακτηριστική σκηνή του Χρήστου Βαλαβανίδη στις «Τρεις Χάριτες» έγινε χρόνια αργότερα viral στο ελληνικό διαδίκτυο. Η ατάκα «στην Καλαμπάκα στην Καλαμπάκα» έμεινε ως μία από τις πιο γνωστές στιγμές της τηλεόρασης.

ExtraTime
ExtraTime: Σαν σήμερα 7 Μαρτίου: Το πρώτο βήμα του φαινομένου που έμελλε να αλλάξει το ποδόσφαιρο

Σαν σήμερα 7 Μαρτίου: Το πρώτο βήμα του φαινομένου που έμελλε να αλλάξει το ποδόσφαιρο

Η πρώτη εμφάνιση του Λιονέλ Μέσι με τις ακαδημίες της Μπαρτσελόνα ήταν η αρχή μιας μυθικής διαδρομής στο σύγχρονο παγκόσμιο ποδόσφαιρο πλέον.

ExtraTime