Γιατί η Αφρικανική σκόνη είναι διαφορετική από τη σκόνη που έχουμε εδώ στην Ελλάδα;
Η Αφρικανική σκόνη δεν είναι απλώς μια ενοχλητική θολούρα στον ουρανό. Έρχεται από τη Σαχάρα, ταξιδεύει χιλιάδες χιλιόμετρα και επηρεάζει το κλίμα
Κάθε χρόνο, η Αφρικανική σκόνη ταξιδεύει χιλιάδες χιλιόμετρα από τη Σαχάρα, καλύπτοντας τον ουρανό της Ελλάδας με ένα πορτοκαλί πέπλο. Αυτό το φαινόμενο, που πολλοί θεωρούν μια απλή ενόχληση, είναι στην πραγματικότητα ένα παγκόσμιο φυσικό φαινόμενο που επηρεάζει το κλίμα, τη γεωργία και την ανθρώπινη υγεία. Αλλά τι την κάνει διαφορετική από τη σκόνη που υπάρχει φυσιολογικά στον αέρα γύρω μας;
Η σκόνη που βρίσκεται συνήθως στην Ελλάδα είναι αποτέλεσμα τοπικών παραγόντων όπως η διάβρωση του εδάφους, η ανθρώπινη δραστηριότητα και οι κατασκευές. Είναι βαρύτερη, με μεγαλύτερα σωματίδια που δεν ταξιδεύουν μακριά και κατακάθονται γρήγορα στο έδαφος. Αντίθετα, η Αφρικανική σκόνη αποτελείται από υπερλεπτά σωματίδια ορυκτής προέλευσης, τα οποία προέρχονται από τις άνυδρες εκτάσεις της Σαχάρας. Αυτά τα μικροσκοπικά σωματίδια είναι τόσο ελαφριά που μπορούν να αιωρούνται στην ατμόσφαιρα για εβδομάδες και να διασχίζουν τεράστιες αποστάσεις, φτάνοντας όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά και μέχρι την Ευρώπη, την Αμερική και ακόμα και την Αρκτική.
Το ταξίδι της Αφρικανικής σκόνης ξεκινά όταν ισχυροί άνεμοι σηκώνουν τη σκόνη από την καυτή έρημο και τη μεταφέρουν στη μέση και ανώτερη ατμόσφαιρα. Οι νότιοι άνεμοι, που συνήθως πνέουν από την Αφρική προς τη Μεσόγειο, φέρνουν αυτά τα σωματίδια στη χώρα μας, δημιουργώντας την χαρακτηριστική θολή ατμόσφαιρα που κάνει τον ουρανό να φαίνεται κίτρινος ή πορτοκαλί.
Παρά τις αρνητικές της επιπτώσεις, όπως η κακή ποιότητα αέρα και οι αλλεργίες, η Αφρικανική σκόνη έχει και ευεργετικά αποτελέσματα. Περιέχει θρεπτικά στοιχεία όπως σίδηρο και φώσφορο, τα οποία εμπλουτίζουν το έδαφος και τη θάλασσα, συμβάλλοντας στη γονιμότητα των οικοσυστημάτων. Στην πραγματικότητα, μεγάλο μέρος των εύφορων εδαφών του Αμαζονίου οφείλει τη θρεπτικότητά του σε σκόνη από τη Σαχάρα, η οποία φτάνει εκεί μετά από χιλιάδες χιλιόμετρα πτήσης πάνω από τον Ατλαντικό.
Έτσι, η Αφρικανική σκόνη δεν είναι απλώς ένας ενοχλητικός επισκέπτης αλλά ένα κομμάτι του παγκόσμιου κλιματικού συστήματος που συνδέει την Ελλάδα με τη μακρινή έρημο της Σαχάρας, μεταφέροντας όχι μόνο σωματίδια αλλά και ιστορίες από μια από τις πιο ακραίες περιοχές του πλανήτη.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
