Τι είναι αυτό που νιώθεις σαν να έχεις κάτι κολλημένο στον λαιμό αλλά δεν υπάρχει τίποτα;
Δεν είναι χάπι, ούτε φαγητό. Είναι μια αίσθηση κόμπου στον λαιμό χωρίς κανένα πραγματικό εμπόδιο. Και έχει επιστημονική εξήγηση.
Δεν είναι σπάνιο να το νιώσεις. Σαν να έχεις χάπι, τρίχα, ή κομμάτι φαγητού κολλημένο στον λαιμό. Επαναλαμβάνεις καταποσιές, πίνεις νερό, βήχεις ελαφρά. Τίποτα. Δεν περνάει. Και όμως, δεν υπάρχει τίποτα εκεί. Η αίσθηση επιμένει, καθημερινά ή σποραδικά. Το όνομα αυτής της περίεργης, αλλά απολύτως υπαρκτής κατάστασης είναι Globus pharyngeus.
Η λέξη «globus» σημαίνει σφαίρα. Όχι τυχαία, γιατί οι περισσότεροι την περιγράφουν σαν ένα «σφίξιμο» ή «μπάλα» στον λαιμό. Δεν πονάει, δεν προκαλεί δυσκολία στην κατάποση, δεν εμποδίζει την αναπνοή. Είναι όμως ενοχλητικό. Και όσο περισσότερο το σκέφτεσαι, τόσο χειροτερεύει.
Πολλοί το αποδίδουν σε άγχος. Όντως, το στρες, η ψυχολογική πίεση και η συγκινησιακή φόρτιση μπορούν να το πυροδοτήσουν ή να το ενισχύσουν. Αλλά η αιτία δεν είναι πάντα ψυχοσωματική. Υπάρχουν αρκετοί φυσιολογικοί μηχανισμοί πίσω από την αίσθηση του globus. Η γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, για παράδειγμα, μπορεί να προκαλεί φλεγμονή ή ευαισθησία στην περιοχή, δίνοντας αυτή τη μόνιμη ψευδαίσθηση ξένου σώματος. Σε άλλες περιπτώσεις, η ένταση στους μυς του λάρυγγα ή η συνήθεια του να καταπίνεις «δοκιμαστικά» συχνά, επιτείνουν το πρόβλημα.
Το globus pharyngeus διαφέρει από τη δυσφαγία. Στην πρώτη περίπτωση, μπορείς να φας και να πιεις κανονικά, απλώς νιώθεις ότι υπάρχει κάτι «εκεί». Στη δεύτερη, υπάρχει πραγματική δυσκολία στην κατάποση και απαιτεί άμεση ιατρική διερεύνηση.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, το globus είναι αβλαβές και υποχωρεί μόνο του. Ειδικά όταν διαπιστώσεις –με εξέταση– ότι δεν υπάρχει κάτι οργανικό, συνήθως ηρεμείς και η αίσθηση σβήνει. Αν όμως συνοδεύεται από πόνο, απώλεια βάρους ή αλλαγή φωνής, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση από ωτορινολαρυγγολόγο ή γαστρεντερολόγο.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η κατάσταση αυτή περιγράφηκε ήδη από την αρχαιότητα, αν και πήρε το όνομά της τον 18ο αιώνα από Βρετανούς γιατρούς. Και παραμένει μέχρι σήμερα ένα από τα πιο κοινά αλλά παρεξηγημένα συμπτώματα του λαιμού.
Το επόμενο λοιπόν βράδυ που θα νιώσεις ξανά «κάτι» στον λαιμό χωρίς λόγο, θυμήσου: δεν είναι φαντασία. Έχει όνομα. Και έχει εξήγηση.