Η δίκη που γύρισε ανάποδα επειδή ένας ειδικός διάβασε τα χείλη του κατηγορούμενου
Όταν το δικαστήριο είδε ένα βίντεο χωρίς ήχο, κάλεσε ειδικό στη χειλιανάγνωση. Αυτό που αποκάλυψε ταρακούνησε τα πάντα. Ήταν η φράση "I did it. I killed her."
Δεν υπήρχε ήχος. Δεν υπήρχαν μάρτυρες. Δεν υπήρχε οπτικό υλικό από τον φόνο. Κι όμως, μια από τις πιο πολύκροτες υποθέσεις δολοφονίας στη Βρετανία κρίθηκε από τη σιωπή. Πιο σωστά: από τα χείλη ενός άντρα, όπως τα διάβασε μια ειδικός. Ο Nat Fraser είχε καταδικαστεί για τον φόνο της συζύγου του, αλλά η δίκη του επρόκειτο να γυρίσει ανάποδα όταν το δικαστήριο ζήτησε να αναλυθεί ένα βίντεο από την αίθουσα επισκεπτηρίου της φυλακής.
Η κάμερα παρακολούθησης δεν είχε ήχο. Ήταν απλώς μια στατική λήψη, σχεδόν άχρωμη, ενός άντρα που συνομιλούσε με τον πατέρα του. Ο Nat Fraser φαινόταν να μιλά με ένταση. Οι εισαγγελικές αρχές πίστευαν πως είχε μόλις κάνει μια σημαντική παραδοχή για τον ρόλο του στην εξαφάνιση της Arlene Fraser. Αλλά τί έλεγε ακριβώς;
Το βίντεο παραδόθηκε στην Jessica Rees, μία από τις λίγες επαγγελματίες “forensic lip readers” στη χώρα. Ήταν εκπαιδευμένη να αναγνωρίζει φωνητικά σχήματα από την κίνηση των χειλιών, χωρίς ήχο. Το πόρισμά της ήταν συγκλονιστικό: ο Fraser φέρεται να είπε στον πατέρα του τη φράση “I did it. I killed her” — “Το έκανα. Την σκότωσα.”
Η φράση δεν ήταν απλώς ενοχοποιητική. Ήταν φρικιαστικά απλή. Αν και η υπεράσπιση ισχυρίστηκε ότι τα λόγια του παρερμηνεύτηκαν ή ήταν μέρος άλλης συζήτησης, το εύρημα της Rees επηρέασε κρίσιμα την τελική ετυμηγορία. Ο Fraser βρέθηκε ξανά ένοχος. Η χειλιανάγνωση είχε γίνει αποδεκτή ως μέρος της απόδειξης, κι αυτό θεωρήθηκε σημείο καμπής σε νομικό επίπεδο.
Η υπόθεση Nat Fraser δεν άφησε μόνο μια οικογένεια διαλυμένη. Άφησε και ένα νομικό προηγούμενο: ότι ακόμη και η σιωπή μπορεί να φωνάξει την αλήθεια — αρκεί κάποιος να γνωρίζει πώς να τη διαβάσει.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
