Η πιο παράξενη εφεύρεση των ιθαγενών έσωσε χιλιάδες ναύτες απ’ τον θάνατο στον ύπνο τους

Στην Καραϊβική του 15ου αιώνα, οι Ισπανοί έμειναν άναυδοι με μια εφεύρεση που έμοιαζε βγαλμένη από μύθο: οι ιθαγενείς δεν κοιμόντουσαν στο έδαφος, αλλά μέσα σε ύφασμα που κρεμόταν από τους κορμούς των δέντρων. Την αποκαλούσαν hamaca. Έμοιαζε ασταθής, μα ήταν το πιο σταθερό πράγμα στη φύση. Το σώμα αιωρούνταν μαλακά χωρίς να ακουμπά πουθενά. Και το κυριότερο: κανένα έντομο, φίδι ή βρόχινο νερό δεν μπορούσε να τους πλησιάσει.

Ο Χριστόφορος Κολόμβος, στο δεύτερο του ταξίδι, την ανέφερε ρητά. Οι Ισπανοί στρατιώτες την αντέγραψαν, μα δεν φαντάζονταν τότε πως σύντομα θα έσωζε ζωές στις πιο άγριες θάλασσες της Ευρώπης. Οι πρώτοι που την δοκίμασαν εν πλω ήταν πειρατές. Τους φάνηκε τέλεια λύση για το μόνιμο πρόβλημα του ύπνου σε κινούμενο κατάστρωμα.

Μέχρι τότε, οι ναύτες κοιμόντουσαν πάνω σε σανίδες ή δέρματα, σε μια θάλασσα που δεν σταματούσε να κλυδωνίζεται. Οι τραυματισμοί κατά τη διάρκεια του ύπνου ήταν συχνοί – σπασμένα πλευρά, διαστρέμματα, ακόμα και θάνατοι από πτώσεις σε αμπάρια. Όταν η αιώρα εμφανίστηκε στα καράβια, οι γιατροί παρατήρησαν αμέσως: οι τραυματισμοί μειώθηκαν. Οι ναύτες μπορούσαν να κοιμηθούν χωρίς φόβο ότι θα κυλήσουν ή θα πεταχτούν από τη θέση τους.

Η Βασιλική Ναυτοσύνη της Αγγλίας την υιοθέτησε επίσημα το 1597. Οι αιώρες, που κρεμιόντουσαν από τις δοκούς των πλοίων, μπορούσαν να μαζευτούν το πρωί και να κρεμαστούν ξανά το βράδυ, εξοικονομώντας χώρο. Οι ναύτες έβρισκαν σ’ αυτές μια αίσθηση ασφάλειας, σαν να κοιμούνται σε κούνια. Ακόμα κι όταν το πλοίο χτυπιόταν από καταιγίδα, η αιώρα ακολουθούσε τη ροή των κυμάτων. Όχι σαν κρεβάτι. Σαν μέρος του ίδιου του πλοίου.

Τόσο πολύ τις αγάπησαν, που όταν έπαιρναν άδεια και κατέβαιναν στη στεριά, πολλοί τις έπαιρναν μαζί τους. Τις κρεμούσαν στους στάβλους, στους στάλους, ακόμα και ανάμεσα σε δέντρα. Κάποιοι δεν μπορούσαν πια να κοιμηθούν αλλιώς. Ο ύπνος στο έδαφος τούς φαινόταν αφύσικος. Όπως έλεγαν γελώντας, «μόνο τα άλογα κοιμούνται σταθερά – εμείς γεννηθήκαμε για να λικνιζόμαστε».

Με τον καιρό, η αιώρα μπήκε στις φυλακές, στα στρατόπεδα, στα υποβρύχια, ακόμα και στα διαστημόπλοια. Αλλά όλα ξεκίνησαν από μια φυλή ιθαγενών στις Μπαχάμες που δεν ήθελε να ακουμπά το σώμα της στο χώμα. Και κατέληξαν να σώσουν χιλιάδες ναύτες από έναν αργό, ύπουλο θάνατο στον ύπνο τους.