Ήξερες ποιος είναι ο μικρότερος εθνικός ύμνος στον κόσμο;
Ο ιαπωνικός ύμνος δεν φωνάζει. Δεν κρατάει ούτε ένα λεπτό. Δεν αναφέρει τη λέξη “Ιαπωνία”. Κι όμως, είναι ο πιο σταθερός ύμνος στην ιστορία.
Δεν έχει σάλπιγγες. Δεν έχει τύμπανα. Δεν καλεί σε μάχη ούτε μιλά για νίκες. Ο εθνικός ύμνος της Ιαπωνίας, με τίτλο Kimigayo, είναι ένα ποίημα μόλις 32 χαρακτήρων. Χρειάζεται λιγότερο από 45 δευτερόλεπτα για να τραγουδηθεί. Και όμως, είναι ο πιο σύντομος ύμνος στον κόσμο, επίσημα και αναμφισβήτητα.
Το κείμενό του γράφτηκε πριν από περίπου 1.000 χρόνια, κατά την εποχή Χεϊάν. Δεν υμνεί τη χώρα, ούτε τον λαό. Υμνεί τη διάρκεια του χρόνου, την αθόρυβη συνέχεια της εξουσίας. Είναι ένας ψίθυρος προς τον αυτοκράτορα, μια ευχή που διασχίζει αιώνες: «Να ζεις για χίλια, για οκτώ χιλιάδες χρόνια, ώσπου τα βότσαλα να γίνουν βράχια και να καλυφθούν με βρύα».
Η μουσική προστέθηκε μόλις το 1880. Κι όμως, δεν άλλαξε τίποτα στο ποίημα. Έμεινε λιτό, ακίνητο μέσα στον χρόνο. Κανένας άλλος εθνικός ύμνος δεν είναι τόσο σύντομος. Ούτε σε λόγια, ούτε σε διάρκεια. Και κανένας δεν γεννήθηκε τόσο μακριά από την ιδέα του έθνους.
Σε αντίθεση με ύμνους που φωνάζουν, που ζητούν αίμα ή σαλπάρουν για δόξα, το Kimigayo δεν φωνάζει καθόλου. Είναι πιο κοντά στο χαϊκού παρά στο εμβατήριο. Κι όμως, αυτός ο σχεδόν σιωπηλός ύμνος στέκεται σταθερός πάνω από έναν λαό ολόκληρο εδώ και έναν αιώνα. Ίσως γιατί δεν προσπαθεί να εντυπωσιάσει. Απλώς εύχεται. Και περιμένει.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
