Τράπεζα της Ελλάδος: Μελέτη για το στεγαστικό παρουσιάζει το τραγικό τοπίο στα ενοίκια – 6 στους 10 δίνουν πάνω από το 40% του εισοδήματός τους

Το τραγικό τοπίο στο στεγαστικό πρόβλημα των Ελλήνων, σε σχέση με την αναλογία μισθού – ενοικίου καταγράφει μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδος. Η χώρα μας είναι από τις «πρωταθλήτριες» χώρες στην ΕΕ, στους δείκτες της στεγαστικής επιβάρυνσης.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη καυχιέται συνεχώς για τις πενιχρές αυξήσεις μισθών που πραγματοποίησε κλιμακωτά σε μια εξαετία, αλλά η πραγματικότητα δείχνει ότι αντί να ανακουφίζονται οικονομικά τα νοικοκυριά, όλο και μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους σπαταλιέται σε δαπάνες στέγασης. Η στεγαστική κρίση παραμένει ένα από τα χειρότερα προβλήματα των Ελλήνων, κι ένας από τους βασικούς λόγους που πολλοί νέοι φεύγουν στο εξωτερικό.

Σύμφωνα με τη μελέτη της Τράπεζας της Ελλάδος, ο λόγος του συνολικού κόστους στέγασης προς το καθαρό διαθέσιμο εισόδημα για τους ενοικιαστές με ελεύθερη μίσθωση φτάνει το 37,5% το 2023, έναντι 26,4% που είναι ο μέσος όρος της ΕΕ. Για τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα το ποσοστό επιβάρυνσης υπερβαίνει το 48%.

Το εύρημα που σοκάρει είναι ότι το 60% των νοικοκυριών που νοικιάζουν κατοικία στις πόλεις δαπανά πάνω από το 40% του εισοδήματός του για να καλύψει στεγαστικές ανάγκες. Αυτό σημαίνει ότι μένουν στην άκρη ελάχιστα χρήματα για λογαριασμούς, διατροφή και είδη πρώτης ανάγκης, ενώ η διασκέδαση, η ψυχαγωγία και οι διακοπές γίνονται απαγορευτικά. Όσο δε για την ανάγκη της αποταμίευσης, αυτή αποτελεί μακρινό όνειρο για χιλιάδες νοικοκυριά.

Η Τράπεζα της Ελλάδος αναφέρει ότι στην Ελλάδα το 31% των νοικοκυριών σε αστικές περιοχές βρίσκεται σε κατάσταση «στεγαστικής υπερεπιβάρυνσης», έναντι 25% στις αγροτικές περιοχές. Τα συγκεκριμένα ποσοστά είναι τα υψηλότερα σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή ένωση.

Η ενοικίαση μετατρέπεται στην εποχή μας ως «εγγύηση» φτώχειας για τα χαμηλά εισοδήματα, με τους νέους, τους συνταξιούχους και τις μονογονεϊκές οικογένειες να είναι τα πιο ευάλωτα στρώματα που συνθλίβονται από το καθεστώς της ανεξέλεγκτης στεγαστικής ακρίβειας.

Η σχέση ηλικίας και στέγασης που επισημαίνεται στη μελέτη, αποκαλύπτει και ένας από τους βασικούς λόγους που επιδεινώνεται συνεχώς το δημογραφικό πρόβλημα: πάνω από τους μισούς κάτω των 30 ετών δεν μπορούν να εξασφαλίσουν προσιτή στέγη, με ότι συνεπάγεται αυτό για την αδυναμία δημιουργίας οικογένειας. Παρόμοιες δυσκολίες εντοπίζονται και σε ηλικιωμένους άνω των 85 ετών, για τους οποίους η στέγαση γίνεται ασήκωτο πρόβλημα λόγω των πενιχρών συντάξεων.

Η Τράπεζα της Ελλάδας εντοπίζει ότι βάσει του ενιαίου δείκτη στεγαστικής επιβάρυνσης, η αγορά κατοικίας στη χώρα μας παρουσιάζει μια ανισορροπία που οδηγεί σε κοινωνική κατάρρευση: οι τιμές των ακινήτων αυξάνονται με πολύ υψηλότερους ρυθμούς, απ’ ότι τα εισοδήματα. Σημειώνεται ότι η Ελλάδα παραμένει μια χώρα χωρίς συγκροτημένη εθνική στρατηγική στέγασης, ενώ οι δημόσιες δαπάνες για τη στήριξη της στέγασης είναι από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη, μόλις 0,1% του ΑΕΠ για το 2022.

Η συνολική εικόνα που παρουσιάζει η Τράπεζα της Ελλάδας δείχνει μια κατάσταση ακραίας φτωχοποίησης. Τα νοικοκυριά ασφυκτιούν οικονομικά, θέλοντας μισό μισθό για το ενοίκιο και άλλο μισό για σούπερ μάρκετ και λογαριασμούς. Την ίδια στιγμή ο πρωθυπουργός δηλώνει όπου σταθεί και όπου βρεθεί ότι η οικονομία της Ελλάδας πηγαίνει… τρένο.