Ο πατέρας της κοτομπουκιάς, ο άνθρωπος που εφηύρε τα chicken nuggets, δεν έβγαλε ούτε ένα ευρώ
Έφτιαξε πρώτος τις κοτομπουκιές που άλλαξαν τον κόσμο του φαγητού. Αλλά δεν πήρε ούτε ευρώ. Η ιστορία του Ρόμπερτ Μπέικερ.
Στις αρχές της δεκαετίας του ’60, σε ένα εργαστήριο του Πανεπιστημίου Κορνέλ, ένας επιστήμονας τροφίμων προσπαθούσε να λύσει ένα πρακτικό πρόβλημα: πώς να φτιάξει κοτόπουλο που να μην διαλύεται όταν το τηγανίζεις ή το καταψύχεις. Ήθελε να δημιουργήσει ένα φτηνό, εύχρηστο, θρεπτικό προϊόν που να βοηθά και την αγορά και τον καταναλωτή. Δεν ήξερε ότι ετοιμάζει την πιο εμβληματική μορφή junk food στον κόσμο.
Το όνομά του ήταν Ρόμπερτ Μπέικερ. Δεν δούλευε σε εταιρεία. Ήταν πανεπιστημιακός. Και όταν ανακάλυψε τη φόρμουλα για τις πρώτες κοτομπουκιές — που τότε τις έλεγε “chicken sticks” — δεν τις πατεντάρισε. Αντί γι’ αυτό, έστειλε τη συνταγή δωρεάν σε εκατοντάδες εργοστάσια τροφίμων. Δεν ήθελε λεφτά. Ήθελε να βελτιώσει τον τρόπο που τρώει ο κόσμος.
Η ιδέα ήταν ιδιοφυής: αλεσμένο κοτόπουλο, ειδική αναλογία λίπους, αμύλου και καρυκευμάτων, ώστε να κρατάει σχήμα όταν ψύχεται ή τηγανίζεται. Ήταν η πρώτη φορά που κομμάτι κρέατος μπορούσε να γίνει «προϊόν» με σταθερότητα, ευκολία και χαμηλό κόστος. Τα nuggets, όπως θα τα λέγαμε αργότερα, μόλις είχαν γεννηθεί.
Ο Μπέικερ έγινε γνωστός στον επιστημονικό κόσμο αλλά όχι στον κόσμο του χρήματος. Δεν είχε πάρει ούτε μία δεκάρα για τη συνταγή του. Το 1980, τα McDonald’s λάνσαραν τα Chicken McNuggets και τα μετέτρεψαν σε παγκόσμιο φαινόμενο. Η συνταγή όμως βασιζόταν σε αυτό που είχε ήδη αναπτύξει ο Μπέικερ — χωρίς ποτέ να αναγνωριστεί επίσημα από τους γίγαντες της βιομηχανίας.
Κατά τη διάρκεια της ζωής του, εφηύρε πάνω από 40 νέα προϊόντα κοτόπουλου, βοήθησε στη δημιουργία της σύγχρονης βιομηχανίας πουλερικών στις ΗΠΑ, και δίδαξε γενιές τεχνολόγων τροφίμων. Αλλά ποτέ δεν έφτιαξε περιουσία. Όταν τον ρώτησαν γιατί δεν πατένταρε τίποτα, απάντησε απλά: «Γιατί ήθελα να το μοιραστώ.»
Πέθανε το 2006. Τα nuggets είναι σήμερα παντού: από παιδικά μενού μέχρι γκουρμέ εστιατόρια. Αλλά ο άνθρωπος που τα σκέφτηκε πρώτος, δεν έβγαλε ούτε ένα ευρώ. Έμεινε πιστός στις αξίες του. Κι έγινε ο αθέατος πατέρας ενός παγκόσμιου φαγητού.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
