Τη λένε Βοσνία και Ερζεγοβίνη γιατί δεν μπορούσαν να συμφωνήσουν σε ένα όνομα

Όταν τελείωσε ο πόλεμος, δεν υπήρχε τίποτα που να ενώνει τους τρεις λαούς της χώρας. Ούτε η γλώσσα, ούτε η θρησκεία, ούτε η μνήμη. Ούτε καν το όνομα. Έτσι, αποφάσισαν να τα κρατήσουν όλα. Και για να μην παρεξηγηθεί κανείς, την ονόμασαν Βοσνία και Ερζεγοβίνη. Όχι ή. Και. Υποχρεωτικά.

Η Βοσνία καλύπτει σχεδόν τα δύο τρίτα της χώρας. Η Ερζεγοβίνη είναι μικρότερη, στο νότο. Καμία τους δεν είναι διοικητική μονάδα. Το όνομα είναι ιστορικό, συμβολικό. Αντιπροσωπεύει μνήμες από αυτοκρατορίες, Οθωμανούς, Αυστριακούς και αντάρτες. Αλλά μετά τον πόλεμο, έγινε κάτι άλλο: τρόπος για να μην ξεχαστεί κανείς.

Η χώρα χωρίστηκε σε δύο οντότητες: την Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης και τη Σερβική Δημοκρατία. Υπάρχει και μια τρίτη οντότητα, το αυτόνομο διαμέρισμα του Μπρτσκό. Κάθε πλευρά κράτησε τα δικά της σύνορα. Αλλά όλοι μοιράζονται την ίδια σημαία. Και το ίδιο όνομα. Από ανάγκη, όχι από αγάπη.

Το σύνταγμα της χώρας γράφτηκε από Αμερικανούς δικηγόρους στη βάση του Ντέιτον. Έγινε σε μια αμερικανική αεροπορική βάση, όχι στη Βοσνία. Κανένας Βόσνιος δεν το ψήφισε. Αλλά όλοι το δέχτηκαν. Γιατί ήταν το μόνο που μπορούσε να σταματήσει τη σφαγή. Και γιατί δεν υπήρχε πια εμπιστοσύνη, ούτε σε μία λέξη.

Η σημαία της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης δεν έχει ούτε έναν εθνικό συμβολισμό. Καμία σέρβικη, βοσνιακή ή κροατική αναφορά. Έχει αστέρια, μπλε και κίτρινο. Ευρωπαϊκά. Για να θυμίζει την Ευρώπη που ήρθε πολύ αργά. Και το όνομα, με αυτό το «και» στη μέση, είναι το μόνο πράγμα που ακόμα ενώνει. Αν και δεν το αγαπά κανείς.