Δεν ήταν θεωρία συνωμοσίας. Η CIA έκανε πειράματα για έλεγχο του νου. Και αποκαλύφθηκαν τυχαία.

Στη δεκαετία του ’50, η Αμερική φοβόταν πως η Σοβιετική Ένωση είχε ήδη βρει τον τρόπο να ελέγχει ανθρώπινα μυαλά. Και όταν ο φόβος γίνεται κρατική πολιτική, δεν υπάρχουν όρια. Ούτε ηθικά, ούτε ανθρώπινα.

Η CIA ξεκίνησε ένα πρόγραμμα με σκοπό να χειραγωγήσει τη σκέψη, τις αναμνήσεις, ακόμη και τη βούληση. Το όνομα του προγράμματος ήταν MKUltra. Και για δεκαετίες, κανείς δεν ήξερε τίποτα.

Τα πειράματα γίνονταν σε πανεπιστήμια, ψυχιατρεία, στρατιωτικά νοσοκομεία και φυλακές. Οι συμμετέχοντες τις περισσότερες φορές δεν είχαν ιδέα. Τους έδιναν LSD χωρίς να το ξέρουν. Τους υπέβαλλαν σε ηλεκτροσόκ, ύπνωση, απομόνωση, ακόμα και στέρηση ύπνου για εβδομάδες.

Ένα από τα πιο σκοτεινά σκέλη του προγράμματος ήταν το Operation Midnight Climax. Εκεί, πράκτορες της CIA νοίκιαζαν διαμερίσματα, έβαζαν καθρέφτες με μονή όψη και παρακολουθούσαν ανθρώπους να ναρκώνονται με LSD και να οδηγούνται σε σεξουαλικές συνευρέσεις. Όλα για να μελετήσουν πώς ο εγκέφαλος χάνει τον έλεγχο.

Το πρόγραμμα ξεκίνησε επίσημα το 1953. Διήρκεσε πάνω από 20 χρόνια. Και όταν άρχισε να πλησιάζει η αποκάλυψη, η CIA κατέστρεψε χιλιάδες έγγραφα το 1973 με εντολή του τότε διευθυντή Ρίτσαρντ Χέλμς.

Κι όμως, ένα μικρό λάθος έσωσε την αλήθεια: μερικά έγγραφα επιβίωσαν, ξεχασμένα σε ένα υπόγειο οικονομικό αρχείο. Όταν ήρθαν στο φως, το 1975, ξεκίνησε έρευνα από τη Γερουσία των ΗΠΑ.

Μέσα από ακροάσεις και μαρτυρίες, αποκαλύφθηκε πως το MKUltra είχε συνεργαστεί με πάνω από 80 ιδρύματα, περιλάμβανε 150 υποπρογράμματα και αφορούσε εκατοντάδες ανυποψίαστους πολίτες. Πολλοί δεν έμαθαν ποτέ τι τους είχε συμβεί.

Η CIA δεν το αρνήθηκε. Είπε πως ήταν «μια προσπάθεια να κατανοηθεί το μυαλό». Όμως η Ιστορία το κατέγραψε αλλιώς: ως το μεγαλύτερο πείραμα ψυχολογικής κακοποίησης στην Αμερική.

Και το πιο σοκαριστικό δεν είναι ότι έγινε. Είναι πως για δεκαετίες όποιος το έλεγε, τον περνούσαν για τρελό.