Έκρηξη Ηφαιστείου: Προσπάθησαν να αλλάξουν την πορεία της λάβας για να σώσουν μια πόλη, αλλά τους σταμάτησαν οι κάτοικοι άλλης πόλης
Όταν η Αίτνα ξέσπασε το 1669, η Κάτανια απειλήθηκε με αφανισμό. Κάτοικοι προσπάθησαν να εκτρέψουν τη λάβα, αλλά οι γείτονες τους σταμάτησαν
Η χρονιά είναι 1669 και η γη τρέμει κάτω από τα πόδια των κατοίκων της Σικελίας. Ο βρυχηθμός της Αίτνας ακούγεται σαν προειδοποίηση, αλλά κανείς δεν μπορεί να σταματήσει αυτό που έρχεται. Το ηφαίστειο ξερνά λάβα, στάχτη και τρόμο. Η Κάτανια, μια πόλη με ιστορία αιώνων, βρίσκεται στο έλεος της πυρακτωμένης καταστροφής. Κάτι πρέπει να γίνει. Και τότε, κάποιοι παίρνουν μια απόφαση που μοιάζει τολμηρή, σχεδόν τρελή: να αλλάξουν την πορεία της λάβας.
Ο ηγέτης αυτής της παράτολμης επιχείρησης ήταν ο ιερέας Ντιέγκο Παπαλάρντο. Μαζί με περίπου πενήντα άντρες, ξεκίνησαν να σκάβουν μια τάφρο και να χτυπούν τα αναχώματα της λάβας με αξίνες, προσπαθώντας να τη στρέψουν μακριά από την Κάτανια. Η θεωρία ήταν απλή: αν μπορούσαν να διανοίξουν ένα νέο μονοπάτι, ίσως να γλίτωναν την πόλη τους από την οργή της Αίτνας.
Για λίγο, το σχέδιο φάνηκε να αποδίδει. Η λάβα όντως άρχισε να εκτρέπεται, αλλά αυτό σήμαινε ότι κατευθυνόταν προς την πόλη Πατερνό, λίγα χιλιόμετρα πιο πέρα. Και εκεί, οι κάτοικοι δεν είχαν καμία διάθεση να θυσιάσουν τη δική τους πόλη για να σωθεί η Κάτανια. Με οργή, εξεγέρθηκαν και σταμάτησαν τις προσπάθειες του Παπαλάρντο και των αντρών του, αναγκάζοντάς τους να εγκαταλείψουν την προσπάθεια.
Με τη φυσική ροή της λάβας αποκατεστημένη, το ηφαιστειακό ποτάμι συνέχισε τον δρόμο του, πλημμυρίζοντας τελικά την Κάτανια. Οι προσπάθειες να αλλάξει η πορεία της ήταν η πρώτη καταγεγραμμένη απόπειρα ανθρώπινης παρέμβασης σε ηφαιστειακή καταστροφή. Παρότι δεν πέτυχε, η ιστορία της παραμένει ένα εντυπωσιακό παράδειγμα της ανθρώπινης επινοητικότητας – και των ορίων της όταν συγκρούεται με τη φύση και την κοινωνία.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
