Οι Ομπρέλες της Θεσσαλονίκης ήταν για τις Βρυξέλλες, αλλά τους άρεσαν τόσο που έμειναν στη Θεσσαλονίκη

Ήταν αρχές του ’90 και ο εικαστικός Γιώργος Ζογγολόπουλος είχε δεχτεί μια πρόταση που θα τον έφερνε στις Βρυξέλλες. Οι Ευρωπαίοι ήθελαν κάτι ελαφρύ, μοντέρνο, λιτό και αλληγορικό. Κάτι που να μην επιβάλλεται στον δημόσιο χώρο, αλλά να στέκεται σιωπηλά και έξυπνα, όπως ακριβώς και η δημοκρατία που ευαγγελίζονταν τα ευρωπαϊκά όργανα.

Ο Ζογγολόπουλος παρουσίασε τις Ομπρέλες: μεταλλικές, διάφανες, σαν να ίπτανται στο κενό. Σαν να τις κρατάει ο αέρας ή να τις έχει ξεχάσει ένας διαβάτης ενός κόσμου που δεν υπάρχει πια. Η επιτροπή τις λάτρεψε. Ήταν ό,τι πιο απρόσμενο είχαν δει.

Όμως κάτι δεν πήγε καλά. Όπως συμβαίνει πάντα στην πολιτική, το έργο κόλλησε στα γρανάζια των διαδικασιών. Άλλοι ήθελαν κάτι πιο παραδοσιακό, άλλοι ήθελαν να φαίνεται «πιο Βέλγιο», πιο ευρωπαϊκό. Και τελικά, όπως τόσα άλλα, δεν έγινε ποτέ. Οι ομπρέλες έμειναν χωρίς ουρανό να τις περιμένει.

Ήταν τότε που η Θεσσαλονίκη είχε ξεκινήσει να ετοιμάζεται για Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης. Η πόλη χρειαζόταν κάτι δυνατό, εμβληματικό, σύγχρονο. Κάτι που να κοιτά τη θάλασσα και να λέει μια ιστορία χωρίς λέξεις. Ο Ζογγολόπουλος δεν δίστασε. Έστειλε το έργο του στη Μακεδονία.

Και τότε έγινε το θαύμα. Οι Ομπρέλες τοποθετήθηκαν στο παραλιακό μέτωπο, μπροστά στον Λευκό Πύργο, και έμοιαζαν να ήταν πάντα εκεί. Μες στον αέρα, με το φως να τις τρυπά και να αλλάζει το σχήμα τους κάθε ώρα της ημέρας. Ο κόσμος περνούσε και σταματούσε. Κάποιοι γελούσαν, άλλοι δεν καταλάβαιναν. Αλλά κανείς δεν έμενε αδιάφορος.

Τα χρόνια πέρασαν και οι Ομπρέλες έμειναν. Δεν είναι απλώς ένα γλυπτό. Είναι ραντεβού, είναι selfie point, είναι φόντο για γάμους, είναι εξομολόγηση, είναι ποίηση, είναι η πιο ήσυχη κραυγή του Ζογγολόπουλου. Δεν είναι τουρισμός, είναι ταυτότητα. Μια σύγχρονη βυζαντινή ψυχή, που δεν χρειάζεται πρόλογο.

Και η ειρωνεία είναι ότι το έργο που δεν ήθελαν στις Βρυξέλλες, έγινε σύμβολο μιας πόλης που δεν έχει ανάγκη από ευρωπαϊκές σφραγίδες για να αισθάνεται μεγάλη. Οι Ομπρέλες ρίζωσαν στο πλακόστρωτο της Νέας Παραλίας και δεν φεύγουν πια. Γιατί τους άρεσε. Και άρεσαν και σε μας.