Η βασίλισσα της Ελλάδας που φύτεψε τις ουασινγκτόνιες με τα ίδια της τα χέρια στην Αθήνα και έφτιαξε τον πιο αλλόκοτο κήπο στην Ευρώπη

Δεν ήταν Ελληνίδα, μα έμεινε στην ιστορία ως η γυναίκα που ερωτεύτηκε την Αθήνα τόσο βαθιά, ώστε να τη στολίσει με έναν κήπο πιο παράξενο από οποιονδήποτε άλλον στην Ευρώπη. Η βασίλισσα Αμαλία, η πρώτη βασίλισσα της Ελλάδας, σχεδίασε, φρόντισε και αγάπησε τον Εθνικό Κήπο της Αθήνας σαν προσωπικό της καταφύγιο.

Το 1842, μπροστά στους εργάτες και στους αρχιτέκτονες, φύτεψε με τα ίδια της τα χέρια τις ουασινγκτόνιες που ακόμα σήμερα στέκονται περήφανες στην είσοδο του Κήπου, στη λεωφόρο που πήρε το όνομά της. Ονειρεύτηκε έναν κήπο που δεν θα είχε μόνο ομορφιά, αλλά και επιστήμη: ένα ζωντανό βοτανικό μουσείο, γεμάτο φυτά από τη Γένοβα, την Εύβοια και το Σούνιο.

Για να δημιουργηθεί ο Βασιλικός Κήπος, χρειάστηκε να γκρεμιστούν φράχτες, να μετακινηθούν δρόμοι και να θυσιαστούν κομμάτια της αρχαίας Αθήνας. Στην αρχική του μορφή απέκλειε ακόμα και τον δρόμο που ένωνε την Κηφισιά με την Αθήνα, αναγκάζοντας τους αρχιτέκτονες να αναθεωρήσουν το σχέδιο. Ήταν ένα κτήμα 500 στρεμμάτων, χτισμένο πάνω σε μυστικά.

Κάτω από τα πόδια των περιπατητών, υπήρχαν ρωμαϊκά ψηφιδωτά και αρχαία υδραγωγεία, που χρησιμοποιήθηκαν για το πότισμα των εξωτικών φυτών. Εκεί υπήρξε και ο κήπος του Θεόφραστου, μαθητή του Αριστοτέλη και πατέρα της Βοτανικής. Χάρη στη μανία της Αμαλίας για τους κήπους, η Αθήνα βρήκε έναν τόπο που έμοιαζε περισσότερο με εικονογραφημένο όνειρο παρά με δημόσιο πάρκο.

Η Αμαλία περνούσε καθημερινά ώρες ολόκληρες φροντίζοντας προσωπικά τον Κήπο της. Οργάνωσε φυτεύσεις, έφερε είδη σπάνια, προσέλαβε γεωπόνους και κηποτέχνες από τη Γαλλία και τη Γερμανία. Ανάμεσά τους, ο Φρανσουά Λουί Μπαρώ και ο Καρλ Νίκολαους Φράας. Ο Κήπος έγινε το δικό της παλάτι μέσα στο πράσινο, εκεί όπου δεν υπήρχαν πρωτόκολλα, μόνο χώμα, νερό και ρίζες.

Ήταν όμως και ένας κήπος αλλόκοτος. Γέμιζε από πάπιες, ζώα, λίμνες και παιδικές βιβλιοθήκες, μονοπάτια και αρχαία ερείπια. Έμοιαζε με κολάζ εποχών, όπου το αρχαίο συναντούσε το εξωτικό, και το επιστημονικό έμπλεκε με το παραμυθένιο. Τόσο αλλόκοτος, που έγινε πηγή έμπνευσης για τον Αμερικανό συγγραφέα Χένρυ Μίλλερ. Το 1939 έγραψε πως αυτός ο κήπος έμεινε στη μνήμη του πιο έντονα από κάθε άλλο στον κόσμο.

Το 1927, όταν πλέον δεν υπήρχε βασιλεία, ο κήπος μετονομάστηκε σε “Εθνικός Κήπος” και άνοιξε στο κοινό. Σήμερα είναι χαρακτηρισμένος ιστορικός τόπος, και προστατεύεται από το νόμο για την πολιτιστική κληρονομιά. Παρά τις αλλαγές, τις φθορές και τις αστικές πιέσεις, παραμένει ένας από τους λίγους κήπους στην Ευρώπη που φέρει την προσωπική υπογραφή μιας βασίλισσας.

Η Αμαλία δεν απέκτησε παιδιά. Ίσως ο Κήπος να ήταν η παρακαταθήκη της. Ένα παιδί από χώμα και φως. Μια πράσινη επιστολή αγάπης προς μια χώρα που ποτέ δεν την αποδέχτηκε ολοκληρωτικά, αλλά της χρωστά τον πιο αλλόκοτο κήπο της Ευρώπης.