Ο άνθρωπος πίσω από το Slam Dunk και όλη τη γλώσσα του μπάσκετ

Πριν το slam dunk γίνει οικουμενική ατάκα, ήταν μια φράση που ακούστηκε για πρώτη φορά από ένα μικρόφωνο στο Λος Άντζελες. Πίσω από αυτό το μικρόφωνο στεκόταν ο Francis Dayle Hearn, ή απλά, Chick. Σχολιαστής των Lakers για πάνω από τέσσερις δεκαετίες, ο Hearn δεν περιέγραφε το παιχνίδι. Το εφεύρισκε λεκτικά, live, φάση προς φάση.

Το ρεπερτόριό του δεν ήταν ποίηση. Ήταν ρυθμικό ραπ πριν υπάρξει ραπ. Όταν κάποιος καρφώνει δυνατά, σήμερα το λέμε “slam dunk”. Όταν η μπάλα δεν αγγίζει τίποτα, είναι “air ball”. Όταν ένας παίκτης ρίχνει τη μπάλα και χτυπάει σίδερο, είναι “brick”. Όλες αυτές οι φράσεις ανήκουν στον ίδιο άνθρωπο.

Η συνεισφορά του Chick Hearn στο άθλημα ξεπερνά τα λόγια. Ήταν ο πρώτος που έκανε το ραδιόφωνο να μοιάζει με τηλεόραση. Με 3.338 συνεχόμενους αγώνες χωρίς απουσία, από το 1965 μέχρι το 2001, δεν άφησε ποτέ τους φιλάθλους να νιώσουν ότι λείπει. Και πάνω απ’ όλα, μετέτρεψε το μπάσκετ σε προφορική λαϊκή παράδοση.

Όταν έλεγε “this game’s in the refrigerator”, το παιχνίδι είχε τελειώσει. Όταν έλεγε “mustard’s off the hot dog”, ο παίκτης είχε τολμήσει κάτι θεαματικό που δεν πέτυχε. Οι εκφράσεις του ήταν εικονικές, αλλά ποτέ επιτηδευμένες. Ήταν προϊόν στιγμιαίας εφευρετικότητας, φτιαγμένες για να ζήσουν στα αυτιά.

Πολλές από τις εκφράσεις του πέρασαν πρώτα στο NBA jargon, μετά στα media, και τελικά στην καθημερινότητα. Το “garbage time”, οι τελευταίες φάσεις ενός χαμένου αγώνα. Το “charity stripe”, η γραμμή των βολών. Το “triple-double”, το στατιστικό κατόρθωμα που σήμερα αποτελεί στόχο για κάθε point guard.

Ο Chick δεν ήταν παίκτης, προπονητής ή executive. Ήταν φωνή. Μια φωνή που όχι μόνο περιέγραφε το παιχνίδι, αλλά το διαμόρφωνε. Η συμβολή του στην pop κουλτούρα του μπάσκετ είναι τόσο ουσιαστική, ώστε το Basketball Hall of Fame τον ενέταξε το 2003, ως τον πρώτο sportscaster στην ιστορία με τέτοια τιμή.

Το πιο εντυπωσιακό; Οι λέξεις του έμειναν, αλλά το όνομά του ξεχάστηκε. Όσοι λένε “slam dunk” σήμερα, σπάνια ξέρουν ποιος το καθιέρωσε. Κι όμως, πρόκειται για έναν από τους πιο επιδραστικούς δημιουργούς γλωσσικής ταυτότητας σε οποιοδήποτε άθλημα.

Η γλώσσα του μπάσκετ δεν γράφτηκε σε βιβλίο κανόνων. Ειπώθηκε, ζωντανά, απνευστί, μπροστά σε μικρόφωνα και εκατομμύρια ακροατές. Και σχεδόν κάθε λέξη της — κάθε ατάκα που φωνάζουμε στον καναπέ ή στο γήπεδο — ξεκινά από τον ίδιο ρυθμό, την ίδια φωνή, τον ίδιο άνθρωπο. Τον Chick.

Πηγές

Chick Hearn, Lakers Announcer, Dies at 85 (LA Times)

Obituary: Chick Hearn (The Guardian)

Chick Hearn – Wikipedia

Διαβάστε επίσης

Λεμπρόν Τζέιμς: Κάνει πιο σχέδια για τη συνεργασία του με τον Μπρόννυ στους Λέικερς

NBA: Η συνεργασία που θα κάνει τους Λέικερς ακόμα πιο δυναμικούς