Ο γιατρός που πρώτος έφερε την ποίηση στην Ιατρική και πέθανε με μια κλωτσιά αλόγου

Πριν από δύο αιώνες, ένας Έλληνας από τη Σιάτιστα πήγε στη Χάλλη, σπούδασε Ιατρική, έκανε διδακτορική διατριβή, αλλά δεν έγραψε πεζό κείμενο. Έγραψε ποίηση. Σε Ομηρική γλώσσα. Για φλεβοτομίες, για φάρμακα, για πανούκλες και για ήθος. Τον έλεγαν Δημήτριο Καρακάση, ή αλλιώς «Μελάνοφρυ». Και θεωρείται ο πρώτος που ένωσε την επιστήμη με τη λογοτεχνία στην ανατολική Ευρώπη.

Το 1760, όταν άλλοι πίστευαν πως ο πυρετός θέλει αφαίμαξη, εκείνος υποστήριζε πως η φλεβοτομία σκοτώνει. Τόλμησε να τα πει αυτά σε μια εποχή που γιατροί αφαιρούσαν αίμα με ευλάβεια. Κανείς δεν τον άκουσε τότε. Η πρακτική συνεχίστηκε ως τον 19ο αιώνα, με θύματα δεκάδες χιλιάδες ασθενείς.

Ο Καρακάσης σπούδασε κοντά στον Ευγένιο Βούλγαρη στην Κοζάνη, έφυγε για την Πρωσία, τη Βιέννη και επέστρεψε στην Ελλάδα κατόπιν πρόσκλησης. Άσκησε Ιατρική σε Λάρισα, Κοζάνη και Σιάτιστα. Παντρεύτηκε Κοζανίτισσα και δίδασκε Λατινικά αφιλοκερδώς. Ώσπου η φήμη του πέρασε τα βουνά και τον κάλεσαν ηγεμόνες της Βλαχίας.

Το 1783 εγκαταστάθηκε στο Βουκουρέστι. Έγινε δημοτικός ιατρός της πόλης και υπεύθυνος για το νοσοκομείο του Αγίου Παντελεήμονα. Όταν το βρήκε σχεδόν διαλυμένο, ζήτησε περισσότερες κλίνες, προσωπικό, οργάνωση. Δεν ήθελε να πεθαίνουν άρρωστοι στους δρόμους. Ηγεμόνες τον τίμησαν, του έδωσαν αξιώματα, και του κάλυψαν τα έξοδα έκδοσης των βιβλίων του.

Ο Καρακάσης δεν ήταν απλώς γιατρός. Ήταν ποιητής της ιατρικής. Έγραφε ύμνους, ψαλμούς, επιγράμματα, εγκώμια σε ηγεμόνες, αλλά και ηθικές παραινέσεις σε γιατρούς. Δεν έγραψε ούτε λέξη για τον Μαυρογένη, όταν άλλοι έσπευδαν να τον υμνήσουν. Το ήθος του ήταν ανώτερο από κάθε αυλή.

Μια μέρα του 1795, καθώς πήγαινε έφιππος να δει έναν ασθενή, το άλογό του τον κλώτσησε στο στήθος. Το πλήγμα επηρέασε τα πνευμόνια και τα νεφρά του. Δεν πέθανε αμέσως. Υπέφερε. Και όταν πέθανε, δύο χρόνια μετά τον θάνατο του γιου του, το Βουκουρέστι τον τίμησε. Ο γιος του Κωνσταντίνος έγραψε πως ο πατέρας του ήταν ο πρώτος που έφερε την ιατρική παιδεία στη Δακία.

Το 1810, το λογοτεχνικό περιοδικό Ερμής ο Λόγιος έγραφε πως η εικόνα του Καρακάση κοσμούσε το Λύκειο του Βουκουρεστίου. Όχι μόνο γιατί ήταν γιατρός. Αλλά γιατί δίδαξε ότι η Ιατρική δεν είναι μόνο επιστήμη – είναι και τέχνη. Και γιατί έφυγε από τη ζωή με τον ίδιο τρόπο που την υπηρέτησε: πάνω σε άλογο, με έναν ασθενή να τον περιμένει.

Διαβάστε ακόμα

Γιατί το ιατρικό σύμβολο είναι ένα φίδι γύρω από ένα ραβδί;

Ο Έλληνας γιατρός που πήγε στους Δελφούς για να ξαναζωντανέψει τον Απόλλωνα, αλλά άκουσε τον τελευταίο χρησμό της ιστορίας

Είχαν οι Αρχαίοι Έλληνες ψυχικές ασθένειες; Τι έκαναν για αυτές;