Πέθανε στα 20 του για μια γυναίκα. Αν ζούσε 5 χρόνια ακόμα, ίσως είχαμε λύσει τα μυστήρια του Σύμπαντος από το 1850.

Το όνομά του ήταν Εβαρίστ Γκαλουά. Ήταν Γάλλος, μαθηματικός και επαναστάτης. Ένας νεαρός που πέθανε στα είκοσι του χρόνια, με το κεφάλι του γεμάτο εξισώσεις που δεν είχε προλάβει να εξηγήσει ούτε στους φίλους του. Τον σκότωσαν σε μια μονομαχία για μια γυναίκα. Ή έτσι τουλάχιστον λέει ο ρομαντικός μύθος. Στην πραγματικότητα, πίσω από το πιστόλι κρυβόταν ίσως κάτι πιο πολιτικό και πιο σκοτεινό.

Το βράδυ πριν πεθάνει, κάθισε να γράψει. Όχι γράμμα αγάπης, ούτε διαθήκη. Έγραψε τριάντα έξι σελίδες γεμάτες μαθηματικά. Ήξερε ότι δεν θα ζήσει. Το ήξερε και το σημείωσε: «Δεν έχω καιρό. Γράφω στο σκοτάδι. Η ζωή μου τελειώνει από αύριο». Οι σελίδες εκείνες περιείχαν ιδέες που κανείς τότε δεν μπορούσε να καταλάβει. Ήταν η αρχή της Θεωρίας Ομάδων. Ήταν κάτι που δεν είχε ξαναγραφτεί ποτέ στην ανθρώπινη ιστορία.

Πέθανε την επόμενη μέρα, σε ένα χωράφι. Κανείς δεν τον θρήνησε όπως του άξιζε. Το έργο του αγνοήθηκε. Για δεκαπέντε χρόνια, οι σελίδες του έμειναν ξεχασμένες. Μέχρι που κάποιος άλλος μαθηματικός, ο Λιουβίλ, τις διάβασε και κατάλαβε πως είχε στα χέρια του έναν χαμένο θησαυρό. Τότε άρχισε να ξετυλίγεται το νήμα. Αλλά ήταν ήδη αργά.

Αν ο Γκαλουά είχε ζήσει πέντε χρόνια ακόμα, μόνο πέντε, θα είχε προλάβει να εξηγήσει το σύστημά του. Η Άλγεβρα θα είχε πάρει άλλη τροπή. Οι μαθηματικοί του καιρού του, από τον Γκάους μέχρι τον Ρίμαν, θα είχαν στα χέρια τους ένα εργαλείο που τελικά θα χρειάστηκε σχεδόν μισός αιώνας για να κατανοηθεί. Κάποιοι λένε πως η θεωρία του καθυστέρησε την ίδια τη Γενική Σχετικότητα. Άλλοι πιστεύουν πως η κβαντική μηχανική θα είχε ξεκινήσει δεκαετίες πριν.

Ο Γκαλουά δεν έκανε επεξεργασία υπαρχόντων ιδεών. Δεν έλυσε ερωτήματα. Δημιούργησε ένα καινούργιο μαθηματικό σύμπαν, το οποίο κανείς γύρω του δεν μπορούσε να διανοηθεί. Ήταν ένας νους που δούλευε σε άλλο επίπεδο. Οι περισσότεροι επιστήμονες χτίζουν πάνω σε παλαιότερα θεμέλια. Ο Γκαλουά πέταξε τη γη και σχεδίασε από το μηδέν τον χάρτη.

Κανείς δεν ξέρει τι άλλο θα είχε κάνει. Κανείς δεν ξέρει αν θα είχε λύσει την εικασία του Φερμά. Κανείς δεν ξέρει τι είδους φυσική θα είχαμε σήμερα αν το έργο του είχε αναγνωριστεί από το 1832 και όχι από το 1870. Ξέρουμε μόνο ότι πέθανε πολύ νωρίς. Και ότι ο θάνατός του άφησε μια τεράστια σιωπή στην εξέλιξη της επιστήμης.