Ποιές είναι οι υποχρεωτικές Αργίες στην Ελλάδα και ποιες απο έθιμο; Τι είναι η Καθαρά Δευτέρα;
Από τις εθνικές επετείους μέχρι τις αργίες που δεν είναι «νόμιμες» αλλά τηρούνται ευλαβικά, δείτε πώς η Ελλάδα ζει τις μέρες ξεκούρασης, γιορτής και παράδοσης.
Υπάρχουν μέρες που η Ελλάδα… σταματά. Δρόμοι άδειοι, γραφεία κλειστά, μόνο καφετέριες και ταβέρνες γεμάτες κόσμο που απολαμβάνει ένα διάλειμμα από τη ρουτίνα. Είναι οι αργίες, αυτές οι πολυπόθητες μέρες ανάπαυσης που σηματοδοτούν γιορτές, εθνικές επετείους, αλλά και παραδόσεις που χάνονται στα βάθη των αιώνων. Όμως, δεν είναι όλες οι αργίες ίδιες. Κάποιες είναι «υποχρεωτικές», θεσπισμένες από τον νόμο, ενώ άλλες έχουν καθιερωθεί από τη συνήθεια και το έθιμο.
Οι υποχρεωτικές αργίες είναι οι μέρες που οι περισσότεροι εργαζόμενοι απολαμβάνουν μια αληθινή αργία. Η 1η Ιανουαρίου, η Πρωτοχρονιά, είναι η πρώτη από αυτές, γεμάτη γιορτινή διάθεση, χριστουγεννιάτικα στολίδια που ακόμα δεν έχουν κατέβει και τις τελευταίες ευχές για το νέο έτος. Ακολουθεί η 6η Ιανουαρίου, τα Θεοφάνια, όπου τα παγωμένα νερά γεμίζουν με τολμηρούς που βουτούν για να πιάσουν τον σταυρό.
Η πρώτη μεγάλη αργία που έχει ιστορικό βάρος είναι η 25η Μαρτίου, η εθνική επέτειος της Ελληνικής Επανάστασης, που συνδυάζεται με την γιορτή του Ευαγγελισμού. Η παρέλαση, ο μπακαλιάρος σκορδαλιά και τα εμβατήρια δίνουν στην ημέρα έναν ξεχωριστό χαρακτήρα. Κάποιους μήνες μετά, στις 15 Αυγούστου, το πανηγύρι της Παναγίας φέρνει μια ακόμα αργία που παραλύει τη χώρα, με τα νησιά και τα χωριά να ζουν στο ρυθμό του θρησκευτικού εορτασμού.
Η 28η Οκτωβρίου, η άλλη μεγάλη εθνική γιορτή, θυμίζει την άρνηση της Ελλάδας στον φασισμό το 1940. Η Εργατική Πρωτομαγιά, την 1η Μαΐου, φέρνει μια αργία που δεν έχει μόνο εορταστικό αλλά και αγωνιστικό χαρακτήρα, ενώ τα Χριστούγεννα, στις 25 και 26 Δεκεμβρίου, είναι η πιο εορταστική περίοδος του χρόνου.
Υπάρχουν όμως και οι αργίες που δεν είναι ακριβώς «νόμιμες», αλλά έχουν καθιερωθεί εδώ και χρόνια. Η Καθαρά Δευτέρα, με το σαρακοστιανό τραπέζι και τον ουρανό γεμάτο χαρταετούς, σηματοδοτεί την αρχή της νηστείας για το Πάσχα. Η Μεγάλη Παρασκευή, αν και δεν είναι επίσημη αργία, αντιμετωπίζεται σχεδόν παντού σαν τέτοια, με καταστήματα να ανοίγουν το μεσημέρι και τη χώρα να κινείται σε ρυθμούς πένθους. Η Δευτέρα του Αγίου Πνεύματος αποτελεί κλασικό «αίνιγμα»: είναι αργία για το Δημόσιο, όχι όμως και για όλους τους εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα.
Υπάρχουν και οι τοπικές αργίες, αυτές που κάθε πόλη ή νησί γιορτάζει ξεχωριστά. Από την εορτή του πολιούχου κάθε περιοχής μέχρι τις επετείους απελευθέρωσης από ξένους κατακτητές, κάθε γωνιά της Ελλάδας έχει τις δικές της ξεχωριστές μέρες ανάπαυσης.
Οι αργίες δεν είναι απλώς μια ευκαιρία για ξεκούραση. Είναι ένας συνδυασμός ιστορίας, θρησκείας και παραδόσεων που κρατούν τη χώρα συνδεδεμένη με το παρελθόν της. Και, ας το παραδεχτούμε, μια καλή δικαιολογία για μια ακόμα μικρή απόδραση.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
