Πως τα νεκροταφεία μας έδωσαν επιστημονικά στοιχεία για το σεισμό της Πάρνηθας το 1999 στην Αθήνα
Τα νεκροταφεία αποκάλυψαν δεδομένα για την επιτάχυνση του σεισμού της Πάρνηθας το 1999.
Ο σεισμός της Πάρνηθας το 1999 συγκλόνισε την Αθήνα, αφήνοντας πίσω του εκτεταμένες καταστροφές και 143 νεκρούς. Με επίκεντρο κοντά στις Αχαρνές και τον Εθνικό Δρυμό Πάρνηθας, ο σεισμός είχε μέγεθος 5,9 Ρίχτερ, ενώ οι ζημιές ανήλθαν σε 3 δισεκατομμύρια ευρώ.
Οι επιταχύνσεις και η επιστημονική μελέτη των νεκροταφείων
Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα επιστημονικά ευρήματα που προέκυψαν από τον σεισμό αφορά την ανάλυση της κίνησης των αντικειμένων σε νεκροταφεία κοντά στο επίκεντρο. Η μετατόπιση σταυρών και μαρμάρινων πλακών αποτέλεσε έναν ανεπίσημο “σεισμογράφο”, αποκαλύπτοντας στοιχεία για τη δυναμική του φαινομένου.
Επειδή κοντά στο επίκεντρο δεν υπήρχαν επιταχυνσιόμετρα, οι επιστήμονες ανέλυσαν την κατεύθυνση και την απόσταση μετακίνησης των αντικειμένων για να εξαγάγουν δεδομένα σχετικά με την ένταση και τη γραμμική επιτάχυνση. Οι παρατηρήσεις αυτές έδειξαν ότι η επιτάχυνση σε σκληρά χώματα ξεπέρασε το 0,5g και μπορεί να έφτασε έως 0,7g, ενώ σε περιοχές με άργιλο οι υπολογισμοί έδειξαν ακόμα μεγαλύτερες επιταχύνσεις. Σε ορισμένες περιοχές, η κατακόρυφη επιτάχυνση ξεπέρασε ακόμα και το 1g, κάτι που εξηγεί την εκτεταμένη καταστροφή συγκεκριμένων σημείων.
Η σεισμική διάρρηξη δεν έφτασε μέχρι την επιφάνεια, αλλά παρατηρήθηκαν πτώσεις βράχων και μικρές ρηγματώσεις βορειοδυτικά της Φυλής, οι οποίες είχαν ίδια διεύθυνση με την υπόγεια διάρρηξη.
Τοπικές καταστροφές και επιπτώσεις
Οι περιοχές που επλήγησαν περισσότερο ήταν τα Άνω Λιόσια, το Μενίδι, οι Θρακομακεδόνες και η Φυλή, όπου η ένταση του σεισμού έφτασε το IX (9) στην κλίμακα Μερκάλι, καθιστώντας τον «πολύ καταστροφικό». Επιπλέον, η επιφανειακή μετατόπιση του εδάφους έφτασε τα 7 εκατοστά στο Θριάσιο Πεδίο, ενώ στο λεκανοπέδιο της Αθήνας η μετατόπιση ήταν 3-4 εκατοστά.
Τα νεκροταφεία, χωρίς να έχουν κατασκευαστεί με την πρόθεση να καταγράφουν σεισμικά φαινόμενα, λειτούργησαν ως ανεπίσημοι σεισμογράφοι, βοηθώντας τους επιστήμονες να εξαγάγουν κρίσιμα συμπεράσματα για την ένταση και την κατεύθυνση των δονήσεων.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
