Το Αμερικανικό πολεμικό USS Canberra έφτασε στην Αθήνα και στα Σπάτα έστησαν γλέντι τρικούβερτο με αρνιά, χορούς και πανηγύρια

Πώς μετριέται η φιλοξενία ενός τόπου; Με ανοιχτές αγκαλιές, με στρωμένα τραπέζια, με μουσικές, με βλέμματα που λάμπουν από περηφάνια. Το 1960, ένα μικρό ελληνικό χωριό ετοίμασε τη δική του αποστολή. Όχι προς πόλεμο, αλλά προς καρδιάς. Οι κάτοικοι των Σπάτων δεν είχαν διαβάσει εγχειρίδια διπλωματίας. Είχαν όμως φουστανέλες, αρνιά, κλαρίνα και πίστη ότι μπορούσαν να κάνουν μια ομάδα Αμερικανών ναυτών να νιώσουν σαν στο σπίτι τους.

Το USS Canberra (CAG-2), περήφανο πολεμικό των Ηνωμένων Πολιτειών, είχε φτάσει στην Αθήνα σε αποστολή καλής θέλησης. Και κάποιοι από τους ναύτες του είχαν την τύχη να επιλεγούν για μια μικρή εκδρομή στα Σπάτα. Δεν ήξεραν τι τους περίμενε. Πίστευαν ότι θα έβλεπαν έναν ήσυχο αγροτικό οικισμό. Δεν ήξεραν ότι το χωριό είχε ήδη ξεκινήσει πρόβες.

Οι προετοιμασίες άρχισαν ημέρες πριν. Οι γυναίκες κατέβασαν από τα μπαούλα τις στολισμένες φορεσιές. Οι άνδρες έσφαξαν τα καλύτερα αρνιά. Το σχολείο ελευθερώθηκε από τα θρανία για να χωρέσει τους επισκέπτες. Ο δήμαρχος έκανε πρόβα τον λόγο υποδοχής. Ο ιερέας ετοίμαζε ευλογία. Η μπάντα του χωριού δοκίμαζε ξανά και ξανά τα παραδοσιακά κομμάτια, μαζί με λίγη… jazz, για να είναι καλυμμένοι από όλες τις πλευρές.

Και όταν έφτασε το λεωφορείο με τους Αμερικανούς, το χωριό εξερράγη σε μια σκηνή που θύμιζε περισσότερο πανηγύρι 15αύγουστου παρά διπλωματική υποδοχή. Οι κοπέλες χόρευαν, οι παππούδες τους κερνούσαν τσίπουρο, τα παιδιά κρεμιόντουσαν από τις πόρτες για να δουν τους «ξένους». Οι ναύτες, μουδιασμένοι αρχικά, δεν άργησαν να μπουν στο κλίμα. Σήκωσαν τα ποτήρια, σήκωσαν και τις φουστανέλες – όσες πρόλαβαν να φορέσουν για τη φωτογραφία – και μπήκαν στον κύκλο.

Στήθηκαν τραπέζια με ολόκληρα αρνιά, με σπιτικές πίτες, με φρούτα και γλυκά. Όσοι μιλούσαν λίγα αγγλικά έκαναν μετάφραση στους υπόλοιπους. Όσοι δεν ήξεραν λέξη, μιλούσαν με χειρονομίες, με χαμόγελα, με χτυπήματα στην πλάτη. Η επικοινωνία δεν είχε εμπόδια.

Η μπάντα του Canberra, που είχε μαζί της τα μουσικά της όργανα, έστησε κονσέρτο κάτω από τις ελιές. Το χωριό απάντησε με χορευτικό συγκρότημα από κορίτσια που έδειχναν να έχουν προετοιμαστεί σαν να έρχεται ο ίδιος ο βασιλιάς. Ήταν η πρώτη φορά που τόσες διαφορετικές κουλτούρες βρήκαν σημείο επαφής στα χωράφια της Αττικής, όχι σε πρεσβείες.

Και όταν το λεωφορείο ήρθε για να τους πάρει πίσω, πολλοί έκλαιγαν. Χωρίς υπερβολή. Γιατί εκείνη τη μέρα, στα Σπάτα, δεν έγινε απλώς μια επίσκεψη. Έγινε μια ανταλλαγή ψυχών. Οι ναύτες κράτησαν τις φωτογραφίες και τις έστειλαν στις οικογένειές τους στην Αμερική. Μερικοί έγραψαν στο ημερολόγιό τους πως αυτό ήταν το ομορφότερο πράγμα που τους συνέβη σε όλη τη στρατιωτική τους θητεία.

Ήταν το γλέντι που ένωσε δύο κόσμους. Με αρνιά, χορούς και πανηγύρια.