Οι Αλβανοί που ζουν ακόμα στο Νταγκεστάν – Η Καυκασιανή Αλβανία που μίλαγε ο Στράβωνας η κοιτίδα των Αλβανών;

Η περιοχή στον Καύκασο, γνωστή ως «Καυκασιανή Αλβανία» (Caucasian Albania), που εκτεινόταν στο σημερινό Νταγκεστάν, Αζερμπαϊτζάν και τμήματα της Αρμενίας, αναφέρεται από αρχαίους συγγραφείς όπως ο Πτολεμαίος, ο Στράβωνας και ως «Αλβανία» ήδη από τον 2ο αιώνα π.Χ.

Οι κάτοικοί της, γνωστοί ως «Αλβανοί» της Καυκασίας, αποτελούνταν από 24 φυλές που μιλούσαν 12 διαφορετικές διαλέκτους, σύμφωνα με τη ρωσίδα ιστορικό Σβετλάνα Πλετνούοβα.

Ωστόσο, οι Καυκάσιοι Αλβανοί δεν υπάρχουν πλέον ως διακριτή εθνοτική ομάδα. Μετά τον 8ο αιώνα, η περιοχή υπέστη εξισλαμισμό και αραβικές επιρροές, ενώ αργότερα, κατά τον Μεσαίωνα, οι πληθυσμοί αυτοί αφομοιώθηκαν από άλλες εθνοτικές ομάδες, όπως οι Αζέροι, οι Λεζγκίνοι και οι Αρμένιοι. Σήμερα, στο Νταγκεστάν, δεν υπάρχουν πληθυσμοί που να αυτοπροσδιορίζονται ως «Αλβανοί» με την έννοια των κατοίκων της αρχαίας Καυκασιανής Αλβανίας. Οι σύγχρονοι κάτοικοι του Νταγκεστάν ανήκουν σε δεκάδες εθνοτικές ομάδες, όπως οι Αβάροι, οι Ντάργκιν, οι Κουμίκ και οι Λάκ, με ελάχιστες έως καθόλου ενδείξεις για επιβίωση των Καυκάσιων Αλβανών ως ξεχωριστής ομάδας.

Η θεωρία ότι οι Αλβανοί των Βαλκανίων προέρχονται από την Καυκασιανή Αλβανία έχει υποστηριχθεί από ορισμένους ιστορικούς, κυρίως από μη Αλβανούς.

Σύμφωνα με αυτή τη θεωρία, οι Αλβανοί μετανάστευσαν από τον Καύκασο στα Βαλκάνια κατά τον Μεσαίωνα, πιθανώς μετά τον 8ο αιώνα, όταν το αραβικό χαλιφάτο κατέκτησε τη Σικελία και τη Νότια Ιταλία και μετέφερε πληθυσμούς από την Καυκασιανή Αλβανία εκεί.

Αργότερα, οι πληθυσμοί αυτοί, υπό την προστασία των Οθωμανών, λέγεται ότι εγκαταστάθηκαν στα Βαλκάνια, όπου και παγιώθηκε η παρουσία τους.

Ο Πτολεμαίος (2ος αιώνας μ.Χ.) αναφέρει τους «Αλβανούς» στην περιοχή του Καυκάσου, κοντά στην Κασπία Θάλασσα.

Ο μεσαιωνικός συγγραφέας Μάφνος Ποτάβιος αναφέρει Αλβανούς μετανάστες στη Σικελία και τη Νότια Ιταλία ως «παιδιά του Καυκάσου».

Ορισμένοι γλωσσολόγοι, όπως ο John Bassett Trumper, υποστηρίζουν ότι οι Αλβανοί έφτασαν στη σημερινή Αλβανία μετά το 500 μ.Χ., πιεζόμενοι από Σλάβους και ότι η αρχική τους κοιτίδα ήταν βόρεια του Κοσσυφοπεδίου, κοντά σε περιοχές που γειτνιάζουν με τη Ρουμανία, όπου υπάρχουν γλωσσικές ομοιότητες μεταξύ Αλβανικών και Ρουμανικών.