Η τραγική ιστορία της Ελληνίδας ζωγράφου που έχασε και τα 3 της παιδιά και η ζωή της έγινε μυθιστόρημα

Η Ελένη Μπούκουρα-Αλταμούρα ήταν μια πρωτοπόρος Ελληνίδα ζωγράφος, μια γυναίκα που τόλμησε να αψηφήσει τις κοινωνικές συμβάσεις του 19ου αιώνα για να ακολουθήσει την τέχνη της. Όμως, η ζωή της δεν ήταν μια ιστορία θριάμβου, αλλά μια τραγωδία που ξεπερνά ακόμα και τη μυθοπλασία. Τα τρία της παιδιά χάθηκαν το ένα μετά το άλλο, ο άντρας της την εγκατέλειψε και στο τέλος της ζωής της, καταβεβλημένη από τη θλίψη, κατέστρεψε τα έργα της, σβήνοντας το αποτύπωμά της από την τέχνη.

Γεννημένη στις Σπέτσες το 1821 ή 1822, η Ελένη μεγάλωσε σε ένα προοδευτικό περιβάλλον για την εποχή της. Ο πατέρας της, Γιάννης Μπούκουρας, ήταν ο πρώτος θεατρώνης της Αθήνας και αναγνώρισε από νωρίς το ταλέντο της κόρης του. Έτσι, της προσέλαβε έναν καθηγητή ζωγραφικής και στη συνέχεια τη στήριξε να φύγει στην Ιταλία για σπουδές, κάτι εξαιρετικά σπάνιο για γυναίκα εκείνη την εποχή. Για να γίνει δεκτή στη Σχολή Καλών Τεχνών, μεταμφιέστηκε σε άντρα, παρακολουθώντας μαθήματα στη Νάπολη, τη Ρώμη και ίσως τη Φλωρεντία.

Εκεί, γνώρισε τον Ιταλό ζωγράφο και γαριβαλδινό επαναστάτη Φραντσέσκο Σαβέριο Αλταμούρα. Η σχέση τους ήταν παθιασμένη αλλά σύντομα τα πράγματα άλλαξαν. Παντρεύτηκαν αφού η Ελένη βαφτίστηκε καθολική και απέκτησαν τρία παιδιά, όμως το 1857, ο Αλταμούρα την εγκατέλειψε για την Αγγλίδα ζωγράφο Τζέιν Μπένμαν Χέι, παίρνοντας μαζί του τον μικρότερο γιο τους, Αλέξανδρο.

Μόνη, με δύο παιδιά, επέστρεψε στην Ελλάδα, διδάσκοντας ζωγραφική στις Αθηναίες. Όμως, η μοίρα δεν είχε τελειώσει με αυτήν. Η κόρη της, Σοφία, πέθανε από φυματίωση σε ηλικία 18 ετών, και λίγα χρόνια αργότερα, το 1878, ο ταλαντούχος γιος της, Ιωάννης Αλταμούρας, μια ανερχόμενη μορφή στη ναυτική ζωγραφική, έφυγε και αυτός από την ίδια ασθένεια.

Η Ελένη δεν άντεξε το βάρος των απωλειών. Έφυγε από την Αθήνα και επέστρεψε στις Σπέτσες, ζώντας απομονωμένη. Φημολογείται ότι πριν πεθάνει, έκαψε όλα τα έργα της, σε μια απελπισμένη προσπάθεια να εξαφανίσει το παρελθόν της. Άλλοι λένε πως τα έργα της καταστράφηκαν μετά τον θάνατό της από συγγενείς. Όποια και αν είναι η αλήθεια, το καλλιτεχνικό της αποτύπωμα χάθηκε σχεδόν ολοκληρωτικά.

Πέθανε στις 19 Μαρτίου 1900, ξεχασμένη, όμως η ιστορία της έμεινε ζωντανή μέσα από το μυθιστόρημα Ελένη ή ο Κανένας της Ρέας Γαλανάκη και μέσα από το ενδιαφέρον που αναζωπυρώθηκε δεκαετίες αργότερα για τη ζωή και το έργο της.