WADA: Το λουκέτο στο εργαστήριο αντι ντόπινγκ, το παρασκήνιο και τα ερωτηματικά

Ο WADA ανακοίνωσε ότι προχώρησε στην οριστική άρση της πιστοποίησης του εργαστηρίου αντί ντόπινγκ της Αθήνας λόγω του ότι «δεν υπήρξε συμμόρφωση»!

Ποια είναι τα κενά και οι παραλείψεις που οδήγησαν τον WADA σε αυτή την απόφαση; Τι προηγήθηκε; Ποιο ειναι το ιστορικό αυτής της υπόθεσης; Με μια βουτιά σε στοιχεία του παρελθόντος αλλά και σχετικό ρεπορτάζ, σας παρουσιάζουμε τα αποτελέσματα.

Παρεμπιπτόντως να αναφέρουμε ότι η απόφαση αυτή του WADA έγινε διεθνές θέμα ακόμα και στο Reuters όπου αναφέρεται χαρακτηριστικά:

«Η αναστολή σημαίνει ότι το εργαστήριο δεν είναι επιλέξιμο να αναλύσει δείγματα ελέγχου ντόπινγκ για οργανισμούς αντιντόπινγκ που συμμορφώνονται με τον παγκόσμιο κώδικα.

Το εργαστήριο της Αθήνας διακόπηκε για έξι μήνες τον Οκτώβριο του 2019 λόγω μη συμμόρφωσης με το Διεθνές Πρότυπο Εργαστηρίων (ISL), όπως εντοπίστηκε κατά τη διάρκεια επίσκεψης στο WADA»

Όπως τονίζεται στη σχετική ανακοίνωση του WADA, η σχετική απόφαση έχει προωθηθεί σε όλες τις εθνικές δημόσιες Αρχές, σε εθνικούς φορείς πιστοποίησης, Εθνικούς Οργανισμούς Αντι-Ντόπινγκ, στην Ελληνική Ολυμπιακή Επιτροπή (ΕΟΕ), στις διεθνείς Ομοσπονδίες και στη Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή (ΔΟΕ).

Κατά τη διάρκεια της παρατεταμένης περιόδου άρσης της πιστοποίησης, ο WADA προέβη σε εξ αποστάσεως αξιολόγηση του εργαστηρίου και κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι αρμόδιοι δεν είχαν εναρμονιστεί με τις απαιτήσεις του Διεθνούς Προτύπου Εργαστηρίων (ISL). Και πως το εργαστήριο δεν μπορούσε να λειτουργήσει στο αναμενόμενο επίπεδο που απαιτείται από ένα εγκεκριμένο από τον WADA εργαστήριο

Ας δούμε όμως το ιστορικό και το παρασκήνιο στην όλη υπόθεση.

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Επί της προηγούμενης Κυβέρνησης, ελήφθη η απόφαση και η νομοθέτηση της μεταφοράς του εργαστηρίου στον Δημόκριτο. Οι εκλογές που ακολούθησαν καθυστέρησαν της διαδικασίες.

Ποιος ήταν ο λόγος; Επί ΣΥΡΙΖΑ ο Δημόκριτος, υπαγόμενος στη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Τεχνολογίας,  ανήκε στο Υπουργείο Παιδείας. Ο νέος πρωθυπουργός, Κωνσταντίνος Μητσοτάκης, αποφάσισε να υπαχθεί η υπηρεσία στο Υπουργείο Ανάπτυξης και μάλιστα μετονομάστησε Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας, το 2021.

Αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν να υπάρξει καθυστέρηση στην έκδοση νέων προεδρικών διαταγμάτων και νέων οργανισμών. Επί της ουσίας χάθηκαν τρεις κρίσιμοι μήνες.

Φτάσαμε λοιπόν στον Οκτώβριο του 2019 και ο WADA προχώρησε σε εξάμηνη άρση πιστοποίησης του Εργαστηρίου Ελέγχου Ντόπινγκ. «Λόγω μη συμμόρφωσής του με τα διεθνή στάνταρ» όπως είχε γνωστοποιήσει με ανακοίνωσή της τότε η Γενική Γραμματεία Αθλητισμού. Η Ελλάδα μπήκε σε «διεθνή καραντίνα». Η τότε Κυβέρνηση (είχε λίγους μήνες ζωής) κατηγόρησε ευθέως τον ΣΥΡΙΖΑ. Και τους απελθόντες υφυπουργούς Αθλητισμού, κ.κ.Σταύρο Κοντονή και Γιώργο Βασιλειάδη.

Αυτό δεν είχε καμία σημασία, πάντα τέτοιες… κατηγορίες προς τους προηγούμενους υπάρχουν. Αφού έκαναν έναν απολογισμό, κατέληξαν ως εξής:

«Όμως, επειδή τα θέματα αντί-ντόπινγκ κατέχουν κορυφαία θέση στην αθλητική και κοινωνική ατζέντα της κυβερνητικής πολιτικής, όπως δηλώνει ο Λευτέρης Αυγενάκης, «οι ενέργειες για τη “θεραπεία” της άρσης πιστοποίησης του «Εργαστηρίου του ΟΑΚΑ», αλλά και για την αναβάθμιση του ΕΣΚΑΝ, όπου μέσα στις επόμενες ημέρες συγκροτείται και το Επιστημονικό Τμήμα με διακεκριμένους επιστήμονες, συνεχίζονται με εντονότατους ρυθμούς. Ο WADA και η παγκόσμια κοινότητα είμαστε βέβαιο ότι θα πειστούν ότι η Ελλάδα επιστρέφει στην κανονικότητα και σ’ αυτόν τον κρίσιμο τομέα».

Τι έγινε από τότε μέχρι σήμερα; Απολύτως τίποτα…

Τα δείγματα προς εξέταση στέλνονταν στο… Κατάρ! Και με το λουκέτο που υπήρχε στον Αθλητισμό, πως ήταν δυνατό να συμπληρωθούν τρεις χιλιάδες δείγματα ετησίως, όπως απαιτεί ο WADA;

Η ανακοίνωση που εξέδωσε το ΕΚΕΦΕ «Δημόκριτος» αναφέρει τα εξής:

«Το Εργαστήριο Ελέγχου Ντόπινγκ της Αθήνας ιδρύθηκε το 1986, από το 2003 είναι διαπιστευμένο από τον WADA (World Anti-Doping Agency) και έχει πραγματοποιήσει ελέγχους ντόπινγκ για Ολυμπιακούς Αγώνες και άλλες μεγάλες διεθνείς διοργανώσεις.

Μετά την επιτόπια επίσκεψη κλιμακίου του WADA στο Εργαστήριο τον Ιούνιο του 2018 και την καταγραφή μιας σειράς προβλημάτων, όπως η ανάγκη εκσυγχρονισμού του εξοπλισμού (δεν είχε ανανεωθεί από το 2004), πρόσληψης εξειδικευμένων στελεχών και οικονομικής αυτονομίας, αποφασίσθηκε τον Ιανουάριο του 2019 η διοικητική μεταφορά του Εργαστηρίου από το Ολυμπιακό Αθλητικό Κέντρο Αθηνών (ΟΑΚΑ) στο Εθνικό Κέντρο Έρευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος» (ΕΚΕΦΕ «Δ»).

Επακολούθησε αναστολή της διαπίστευσης του Εργαστηρίου τον Οκτώβριο του 2019 και ζητήθηκε η άμεση επίλυση των προαναφερθέντων προβλημάτων (εκσυγχρονισμού του εξοπλισμού και της στελέχωσης).

Το πρωτόκολλο παράδοσης/παραλαβής της κινητής περιουσίας του εργαστηρίου από το Ο.Α.Κ.Α. στο ΕΚΕΦΕ «Δ» υπεγράφη τον Ιούλιο του 2020.

Παράλληλα, αποφασίσθηκε η υποστήριξη από την Πολιτεία με το ποσό των 2.000.000€. Για την ανανέωση του εργαστηριακού του εξοπλισμού. Ενώ υπεγράφη Μνημόνιο Συνεργασίας μεταξύ του Υφυπουργού Πολιτισμού και Αθλητισμού και του Υφυπουργού Ανάπτυξης & Επενδύσεων. Το οποίο ορίζει ετήσια οικονομική υποστήριξη προς το Εργαστήριο Ελέγχου Ντόπινγκ με το ποσό των 480.000€ έως την ανάκτηση της διαπίστευσης.

Στο διάστημα που παρήλθε, το ΕΚΕΦΕ «Δ» κινήθηκε πολύ γρήγορα και αποτελεσματικά και κατάφερε να καλύψει σημαντικό μέρος των απαιτήσεων του WADA, παρά τα ζητήματα που ανέκυπταν λόγω γραφειοκρατικών προβλημάτων και λόγω της πανδημίας.

Συγκεκριμένα,

• προσελήφθησαν οι έξι νέοι επιστήμονες υψηλών προσόντων που ζήτησε ο WADA. Ανεβάζοντας τον αριθμό του επιστημονικού προσωπικού σε 10 (έναντι τεσσάρων το 2019).
• Ολοκληρώθηκε η διαδικασία προκήρυξης, αγοράς και εγκατάστασης δύο νέων αναλυτικών οργάνων LC-HRMS (Q-Exactive Plus). Συνολικού κόστους 1.339.000€,
• ενώ δημοπρατήθηκε και ολοκληρώθηκε ο διαγωνισμός για την ανανέωση των υλικών αναφοράς. Και των εν γένει αντιδραστηρίων του Εργαστηρίου.
• Παράλληλα, με την υποστήριξη του διοικητικού και τεχνικού προσωπικού του ΕΚΕΦΕ «Δ» λύθηκαν πολλά γραφειοκρατικά προβλήματα. Και έγιναν σημαντικές αναβαθμίσεις στην κτηριακή και εργαστηριακή υποδομή του Εργαστηρίου.

Όλες οι παραπάνω ενέργειες πραγματοποιήθηκαν σε συνεργασία με το Υφυπουργείο Αθλητισμού/Γενική Γραμματεία Αθλητισμού και τη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας/Υφυπουργείο Ανάπτυξης & Επενδύσεων.

Το προσωπικό του Εργαστηρίου Ελέγχου Ντόπινγκ εργάζεται εντατικά. Με στόχο να καλύψει όλες τις απαιτήσεις του WADA για την επανάκτηση της διαπίστευσης.

Ήδη, τον Αύγουστο του 2021, το Εργαστήριο πέτυχε την ανανέωση της διαπίστευσης από τον ΑORC (Association of Official Racing Chemists) για τον έλεγχο του ντόπινγκ σε άλογα.

Με την έλευση των νέων οργάνων και αντιδραστηρίων και την πραγματοποίηση όλων των αλλαγών που έχουν σχεδιασθεί, αναμένεται η επανάκτηση της διαπίστευσης από τον WADA. Στο συντομότερο χρονικό διάστημα.

Άλλωστε, στη διαδικασία της Εκτελεστικής Επιτροπής του WADA προτάθηκε και αποφασίσθηκε η διαδικασία της επαναδιαπίστευσης του Εργαστηρίου να ακολουθήσει την εσπευσμένη διαδικασία. Και όχι τη συμβατική, αναγνωρίζοντας τις προσπάθειες που έχουν γίνει».

Τα ερωτήματα που προκύπτουν είναι τα εξής:

1.Πόσους μήνες διήρκησαν οι διαδικασίας για το διαγωνισμό προμήθειας νέας τεχνολογίας;

2.Έχουν ολοκληρωθεί και τελεσφορήσει όλοι οι διαγωνισμοί; Διότι μέσα από την ανακοίνωση του Δημόκριτου προκύπτει πως υπάρχουν ακόμα σε εξέλιξη διαγωνισμοί.

Το θέμα είναι πολύ σοβαρό. Και σίγουρα θα πρέπει να το αντιμετωπίσουμε με αυτόν τον τρόπο.