Έβαζαν σκόρδο στα αυτιά για να θεραπεύσουν τον πονοκέφαλο. Μήπως κάτι ήξεραν;

Σε διάφορα μέρη του κόσμου, από τον Μεσαίωνα μέχρι και τον 20ό αιώνα, υπήρχε ένα θεραπευτικό τελετουργικό που σήμερα φαίνεται παράλογο: έβαζαν σκόρδο στα αυτιά τους. Σε χωριά της Ευρώπης, της Μέσης Ανατολής και της Μεσογείου, θεωρούσαν ότι αυτό βοηθούσε σε πλήθος παθήσεων.

Πονοκέφαλοι, ωτίτιδες, εμβοές, πονόλαιμοι, ακόμη και “ματιάσματα”, όλα αντιμετωπίζονταν με ένα σκελίδι σκόρδου στο αυτί. Κάποιοι το τύλιγαν σε ύφασμα με λίγο λάδι, άλλοι το έβαζαν ωμό. Υπήρχε πίστη πως οι ατμοί και οι «θερμές ιδιότητες» του σκόρδου διώχνουν τα «κακά υγρά» του σώματος.

Στην Κρήτη, η πρακτική επιβίωσε μέχρι πρόσφατα: για πόνο πίσω από το αυτί, έβαζαν λιωμένο σκόρδο με ελαιόλαδο, το τύλιγαν με πανί και το κρατούσαν όλο το βράδυ. Στη Συρία, το σκόρδο θεωρούνταν φυλαχτό κατά των επιληπτικών κρίσεων. Στην Ιταλία το χρησιμοποιούσαν ενάντια στον «πονοκέφαλο των κακών πνευμάτων».

Η έντονη μυρωδιά του σκόρδου και οι φυσικές του αντιμικροβιακές ιδιότητες είχαν αναγνωριστεί ενστικτωδώς. Χωρίς να γνωρίζουν τις χημικές ενώσεις της αλισίνης, οι παλιοί το χρησιμοποιούσαν σαν “καθαριστή” του σώματος, μέσα από το αυτί, το πιο συμβολικό ίσως άνοιγμα του κεφαλιού.

Η πρακτική εξαφανίστηκε με την εξάπλωση της σύγχρονης ιατρικής. Όμως σε παλιά τετράδια γιαγιάδων και παραδοσιακές συνταγές, η φράση «βάλ’ του ένα σκόρδο στ’ αυτί» επιβιώνει σαν απόηχος μιας εποχής που η φύση ήταν φαρμακείο και το αυτί… θεραπευτικό κανάλι.