Τους έπιασε φωτιά το αερόπλοιο πάνω από τη Γερμανία. Δεν πρόλαβαν ούτε να φωνάξουν.

Ήταν 6 Μαΐου 1937. Το γερμανικό αερόπλοιο Hindenburg, περήφανο καμάρι του Τρίτου Ράιχ και του Ζέππελιν, πλησίαζε να προσγειωθεί στο Λέικχερστ του Νιου Τζέρσεϊ, έπειτα από ταξίδι πέραν του Ατλαντικού. Εκατοντάδες άνθρωποι περίμεναν στο αεροδρόμιο, ενώ δημοσιογράφοι και φωτογράφοι ήταν στημένοι για να καλύψουν την άφιξη του μεγαλύτερου ιπτάμενου μηχανήματος που είχε κατασκευάσει ποτέ ο άνθρωπος. Μέσα σε λιγότερο από 40 δευτερόλεπτα, όμως, ο ουρανός γέμισε φωτιά.

Το Hindenburg είχε μήκος σχεδόν 250 μέτρα. Πετούσε χάρη σε υδρογόνο, ένα αέριο εύφλεκτο και θανατηφόρο σε περίπτωση ανάφλεξης. Αν και οι τεχνικοί ήξεραν το ρίσκο, η Γερμανία δεν είχε πρόσβαση σε ήλιο – που είναι αδρανές – λόγω αμερικανικού εμπάργκο. Έτσι, κάθε πτήση ήταν ένα στοίχημα. Και αυτή ήταν η μέρα που το στοίχημα χάθηκε με τον πιο τρομακτικό τρόπο.

Οι κάμερες καταγράφουν το στιγμιαίο λαμπύρισμα στη ράχη του αεροπλοίου. Μια σπίθα, πιθανότατα από ηλεκτροστατικό φορτίο ή από διαρροή αερίου, άναψε τον εφιάλτη. Μέσα σε δευτερόλεπτα, η φλόγα καταπίνει το τεράστιο σκάφος. Το μέταλλο λιώνει. Οι άνθρωποι μέσα φωνάζουν, αλλά οι περισσότεροι δεν προλαβαίνουν ούτε να αρθρώσουν λέξη. Ο δημοσιογράφος Χέρμπερτ Μόρισον, που έκανε ζωντανή αναμετάδοση, δεν μπορεί να συνεχίσει: η φωνή του σπάει, ξεσπά σε λυγμούς.

Από τους 97 επιβάτες και μέλη πληρώματος, 36 πέθαναν. Οι υπόλοιποι κατάφεραν να πηδήξουν στο έδαφος ή να σωθούν με απίθανο τρόπο. Ο κυβερνήτης του Hindenburg, Χούγκο Έκενερ, σοκαρισμένος, δήλωσε ότι «δεν υπάρχει εξήγηση». Μερικοί επιζώντες είπαν ότι δεν ένιωσαν παρά μόνο τη φλόγα να τους καίει και το μέταλλο να καταρρέει γύρω τους. «Ούτε που καταλάβαμε τι έγινε», είπε ένας από τους ναύτες.

Το ατύχημα έβαλε τέλος στην εποχή των αερόπλοιων. Το Hindenburg ήταν το καμάρι ενός ολόκληρου συστήματος που είχε σκοπό να αλλάξει τον τρόπο που ταξιδεύει η ανθρωπότητα. Αλλά το υδρογόνο δεν συγχωρεί. Η εικόνα της φλεγόμενης σιλουέτας του στον ουρανό έγινε σύμβολο μιας τεχνολογικής αλαζονείας που δεν μέτρησε σωστά τον κίνδυνο.

Σήμερα, το όνομα «Hindenburg» δεν θυμίζει επιτεύγματα μηχανικής, αλλά καταστροφή, φωτιά και πτώση από τον ουρανό. Κάποιοι ισχυρίστηκαν ότι ήταν σαμποτάζ, άλλοι έκαναν λόγο για καιρικές συνθήκες. Η πιο πιθανή εξήγηση παραμένει η στατική ηλεκτρισμένη ατμόσφαιρα σε συνδυασμό με τις διαρροές υδρογόνου. Ήταν, όμως, κάτι πιο βαθύ: ένα μάθημα πως η τεχνολογία χωρίς σεβασμό και επίγνωση του κινδύνου μπορεί να γίνει ο πιο σκληρός εχθρός του δημιουργού της.