Θεωρείται εθνικός ήρωας αλλά δεν πολέμησε , απλώς έβρασε ένα βαζάκι
Το 1810, ένας μάγειρας στην Γαλλία έσωσε στρατούς και άλλαξε την παγκόσμια διατροφή.
Στην εποχή των ναπολεόντειων πολέμων, όταν τα σύνορα άλλαζαν με ξίφη και τα κράτη χτίζονταν πάνω σε αίμα, ένας Παριζιάνος μάγειρας έγινε εθνικός ήρωας χωρίς να πιάσει ποτέ όπλο. Ονομάζεται Νικολά Απέρ. Δεν ηγήθηκε ποτέ σε μάχη. Δεν έκανε καμιά επανάσταση. Απλώς έβρασε ένα βαζάκι. Και μ’ αυτό άλλαξε για πάντα την ιστορία της τροφής.
Ήταν αρχές του 19ου αιώνα όταν η γαλλική κυβέρνηση, υπό τον Ναπολέοντα, προσέφερε 12.000 φράγκα σε όποιον μπορούσε να βρει τρόπο να διατηρεί τρόφιμα για καιρό. Ο στόχος δεν ήταν η γκουρμέ κουζίνα. Ήταν οι στρατιώτες. Η επιβίωση στο πεδίο της μάχης. Το πρόβλημα του φαγητού που χαλούσε πριν προλάβει να φτάσει στο μέτωπο.
Ο Απέρ, ζαχαροπλάστης στο επάγγελμα, άρχισε να πειραματίζεται. Δεν είχε εργαστήριο, μόνο κατσαρόλες και υπομονή. Έβαζε λαχανικά, κρέας και σούπες σε γυάλινα βάζα, τα σφράγιζε και τα έβραζε για ώρες. Το αποτέλεσμα ήταν εντυπωσιακό: το φαγητό δεν χάλαγε. Ούτε σε μέρες, ούτε σε βδομάδες.
Αυτό που δεν γνώριζε, είναι πως είχε εφαρμόσει θεμελιώδη αρχή της αποστείρωσης, πριν ακόμα ανακαλυφθούν τα μικρόβια και η βακτηριολογία. Πρακτικά, είχε επινοήσει την πρώτη κονσέρβα.
Το 1810, πήρε το βραβείο του και δημοσίευσε το έργο του. Η μέθοδός του πέρασε στην Αγγλία, όπου εφαρμόστηκε και σε μεταλλικά δοχεία, και κάπως έτσι γεννήθηκε η γνωστή σε όλους κονσέρβα.
Η επινόησή του έσωσε στρατούς, στόλους και αργότερα… πολιτισμούς. Από τον πόλεμο μέχρι την εξερεύνηση, η κονσέρβα έγινε ο τρόπος για να κουβαλάς τον πολιτισμό στο πιάτο σου, όπου κι αν πας.
Ο Απέρ δεν έγινε στρατηγός, ούτε απέκτησε παλάτια. Αλλά στην ιστορία της Γαλλίας, το όνομά του γράφτηκε δίπλα στους ήρωες. Όχι γιατί πολέμησε. Αλλά γιατί, σε μια εποχή πείνας, βρήκε τρόπο να κρατήσει το φαγητό ζωντανό.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
