Άφησαν πίσω τους μόνο μια εκκλησία και λίγες πέτρες: Πού πήγαν οι Βίκινγκ της Γροιλανδίας;

Στα τέλη του 10ου αιώνα, δεκατέσσερα καράβια με Νορβηγούς και Ισλανδούς άποικους έφτασαν στις παγωμένες ακτές της Γροιλανδίας. Τους οδηγούσε ο Ερρίκος ο Ερυθρός, εξόριστος από την Ισλανδία. Εκεί, στις εύφορες κοιλάδες του νοτιοδυτικού άκρου του νησιού, ίδρυσαν αποικίες με σπίτια, βοσκοτόπια, εκκλησίες. Για τέσσερις αιώνες, οι Βίκινγκ της Γροιλανδίας έζησαν εκεί, καλλιεργώντας κριθάρι, εκτρέφοντας πρόβατα και εξάγοντας χαυλιόδοντες θαλάσσιου ίππου στην Ευρώπη. Κι ύστερα, στα τέλη του 15ου αιώνα, χάθηκαν.

Το μόνο που απέμεινε ήταν λίγα ερείπια και η μικρή εκκλησία του Hvalsey, η τελευταία φορά που οι Νορμανδοί της Γροιλανδίας αναφέρονται σε κάποιο έγγραφο: ένας γάμος το 1408.

Τι απέγιναν αυτοί οι άνθρωποι; Οι θεωρίες είναι πολλές. Μια λέει πως το κλίμα άλλαξε. Η Μικρή Εποχή των Παγετώνων έφερε βαρύτερους χειμώνες και κοντύτερα καλοκαίρια. Οι αγελάδες και τα πρόβατα δεν επιβίωσαν. Οι αποικίες πεινούσαν. Άλλοι μιλούν για εχθροπραξίες με τους Ινουίτ — τους οποίους οι Βίκινγκ αποκαλούσαν περιφρονητικά «Σκρέλινγκ» — αν και δεν έχουν βρεθεί ξεκάθαρα ίχνη μάχης.

Μια τρίτη θεωρία δείχνει προς την Ευρώπη. Ο χαυλιόδοντας θαλάσσιου ίππου, βασική πηγή εισοδήματος, έπεσε σε αξία καθώς οι Ευρωπαίοι στράφηκαν προς το ελεφαντόδοντο της Αφρικής. Χωρίς εξαγωγές και χωρίς επαρκή στήριξη από τη Νορβηγία, οι αποικίες μαράθηκαν.

Όμως η πιο γοητευτική θεωρία λέει πως ίσως δεν χάθηκαν. Ίσως απλώς άλλαξαν. Υπάρχουν ενδείξεις πως οι Νορμανδοί που άντεξαν τις τελευταίες δεκαετίες ίσως τελικά άφησαν τη βόρεια ευρωπαϊκή ταυτότητα πίσω τους. Ίσως παντρεύτηκαν με Ινουίτ. Ίσως φόρεσαν τις δερμάτινες φορεσιές τους και έμαθαν να κυνηγούν φάλαινες. Ίσως απλώς σταμάτησαν να είναι Βίκινγκ.

Η εκκλησία του Hvalsey στέκεται ακόμη. Γύρω της, μόνο πέτρες. Όχι μνήματα, όχι ερείπια μαχών. Μόνο σιωπή. Οι τελευταίοι Βίκινγκ της Γροιλανδίας δεν έφυγαν με πάταγο, αλλά με μια ανεπαίσθητη μεταμόρφωση.