Γιατί στη Γερμανία επιτρέπεται να αποδράσεις από τη φυλακή; Ο λόγος κρύβεται στη φύση του ανθρώπου
Η Γερμανία επιτρέπει την απόδραση από τη φυλακή χωρίς επιπλέον ποινή.
Ανάμεσα στους πολλούς νόμους που έχει θεσπίσει η Γερμανία, υπάρχει ένας που ξαφνιάζει όσους τον ακούνε για πρώτη φορά: το να αποδράσεις από τη φυλακή δεν θεωρείται ποινικό αδίκημα από μόνο του. Όσο παράλογο κι αν ακούγεται, πίσω από αυτή την απόφαση κρύβεται μια βαθιά ανθρώπινη παραδοχή που αφορά τη φύση μας.
Η γερμανική νομική παράδοση αναγνωρίζει ότι η ελευθερία είναι μια θεμελιώδης, ενστικτώδης ανάγκη κάθε ανθρώπου. Σύμφωνα με αυτή τη λογική, όταν κάποιος επιχειρεί να δραπετεύσει, δεν ενεργεί με εγκληματικό δόλο, αλλά υπακούει σε ένα φυσικό και ακαταμάχητο ένστικτο: να επιδιώξει την ελευθερία του. Επομένως, η προσπάθεια απόδρασης από μόνη της δεν τιμωρείται με επιπλέον ποινή.
Αυτό, βέβαια, δεν σημαίνει ότι ένας δραπέτης μένει ατιμώρητος για τις πράξεις που μπορεί να κάνει κατά τη διάρκεια της απόδρασής του. Αν καταστρέψει περιουσία, αν επιτεθεί σε φύλακα ή αν προκαλέσει ζημιές, τότε διώκεται για αυτές τις συγκεκριμένες πράξεις, όχι όμως απλώς και μόνο για την ίδια την απόπειρα διαφυγής.
Ο σεβασμός στο ακατάλυτο ένστικτο της ελευθερίας δεν είναι ένα απλό νομικό τέχνασμα. Αντικατοπτρίζει μια ευρύτερη φιλοσοφία για τον άνθρωπο και τα δικαιώματά του. Ακόμη κι όταν κάποιος έχει καταδικαστεί για ένα έγκλημα, το κράτος δεν παύει να αναγνωρίζει μέσα του τον πυρήνα της ανθρώπινης φύσης: την αδιαπραγμάτευτη επιθυμία να ζήσει ελεύθερος.
Η γερμανική στάση θυμίζει πως η δικαιοσύνη δεν είναι μόνο τιμωρία. Είναι και κατανόηση του ποιοι είμαστε βαθιά μέσα μας, ακόμα και στις πιο απελπισμένες μας στιγμές. Ένα μάθημα που, όσο παράδοξο κι αν φαίνεται, μας καλεί να δούμε ακόμα και τους εγκληματίες με μια ματιά που δεν ξεχνά ποτέ την κοινή ανθρώπινη μοίρα.
Γρηγόρης Κεντητός
Γράφω για πράγματα που με συναρπάζουν, αλλά φροντίζω πάντα να τα ερευνώ σαν να τα μελετούσα για πρώτη φορά. Αναζητώ τη σύνδεση ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, το ανθρώπινο μέσα στο ακαδημαϊκό, και τη γνώση που μπορεί να μεταφερθεί με τρόπο απλό, ακριβή και ζωντανό. Είτε πρόκειται για έναν αρχαίο πόλεμο είτε για ένα φαινόμενο της εποχής μας, στηρίζομαι πάντα σε πρωτογενές υλικό, πραγματικές πηγές και σοβαρή τεκμηρίωση. Θέλω κάθε κείμενο να αξίζει τον χρόνο του αναγνώστη — και τον δικό μου.
για άμεση κι έγκυρη ενημέρωση.
