Πόσες ώρες, ή καλύτερα μέρες, ήθελε το πρώτο αυτοκίνητο που κατασκευάστηκε ποτέ για να κάνει τη διαδρομή Αθήνα – Θεσσαλονίκη;

Η σημερινή διαδρομή από την Αθήνα στη Θεσσαλονίκη είναι υπόθεση λίγων ωρών. Ένας σύγχρονος οδηγός με ένα καλό αυτοκίνητο μπορεί να καλύψει την απόσταση των περίπου 500 χιλιομέτρων σε 4,5 με 5 ώρες, εκμεταλλευόμενος την Εθνική Οδό και τα σύγχρονα οδικά δίκτυα. Όμως, τι θα συνέβαινε αν επιχειρούσε κανείς να κάνει αυτή τη διαδρομή με το πρώτο αυτοκίνητο που κατασκευάστηκε ποτέ; Η απάντηση είναι σχεδόν σουρεαλιστική.

Το πρώτο μηχανοκίνητο όχημα που μπορεί να θεωρηθεί «αυτοκίνητο» ήταν το Fardier à vapeur, που σχεδιάστηκε το 1769 από τον Γάλλο Νικολά-Ζοζέφ Κυνιό. Αυτό το τεράστιο, ατμοκίνητο τρίκυκλο μπορούσε να αναπτύξει ταχύτητα μόλις 4,8 χιλιόμετρα την ώρα. Με αυτή την ταχύτητα, αν επιχειρούσε να διανύσει την απόσταση Αθήνα – Θεσσαλονίκη, θα χρειαζόταν περίπου 104 ώρες συνεχούς πορείας, δηλαδή πάνω από 4 ημέρες χωρίς στάση. Αν λάβουμε υπόψη και τις συχνές μηχανικές βλάβες που παρουσίαζε, καθώς και το γεγονός ότι ο ατμοκινητήρας χρειαζόταν ώρες για να αναπτύξει πίεση, η πραγματική διάρκεια του ταξιδιού θα μπορούσε να ξεπεράσει τη μία εβδομάδα.

Όμως, αυτό το όχημα δεν είχε σχεδιαστεί για μακρινές διαδρομές. Ήταν πολύ βαρύ, ασταθές και σχεδόν αδύνατο να στρίψει σωστά. Επιπλέον, δεν υπήρχαν δρόμοι κατάλληλοι για να υποστηρίξουν ένα τέτοιο μηχάνημα. Το πρώτο αυτοκίνητο που θα μπορούσε θεωρητικά να επιχειρήσει ένα τόσο μεγάλο ταξίδι ήταν το Benz Patent-Motorwagen, που κατασκευάστηκε το 1886 από τον Καρλ Μπεντς.

Το Motorwagen είχε έναν βενζινοκινητήρα 0,75 ίππων και μέγιστη ταχύτητα 16 χιλιόμετρα την ώρα. Με αυτή την ταχύτητα, η διαδρομή Αθήνα – Θεσσαλονίκη θα διαρκούσε περίπου 31 ώρες συνεχούς κίνησης, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπήρχαν βλάβες ή μηχανικές καθυστερήσεις. Στην πραγματικότητα, όμως, ένα τέτοιο ταξίδι θα ήταν ακόμη πιο δύσκολο, αφού το όχημα είχε πολύ μικρή αυτονομία και θα χρειαζόταν συνεχείς ανεφοδιασμούς καυσίμου και μηχανικές επισκευές.

Για να καταλάβουμε πόσο δύσκολο ήταν το ταξίδι με τα πρώτα αυτοκίνητα, αξίζει να αναφέρουμε την ιστορία της Μπέρτα Μπεντς, της συζύγου του Καρλ Μπεντς, η οποία το 1888 έκανε την πρώτη μεγάλη διαδρομή με αυτοκίνητο, οδηγώντας 106 χιλιόμετρα από το Μάνχαϊμ στο Πφόρτσχαϊμ της Γερμανίας. Η διαδρομή της διήρκεσε σχεδόν 12 ώρες, καθώς έπρεπε να κάνει πολλές στάσεις για ανεφοδιασμό και επισκευές.

Αντίστοιχα, η διαδρομή Αθήνα – Θεσσαλονίκη με το Motorwagen δεν θα μπορούσε να διαρκέσει λιγότερο από δύο ημέρες, υπό ιδανικές συνθήκες. Οι ανώμαλοι δρόμοι, η έλλειψη βενζινάδικων και η χαμηλή αξιοπιστία του κινητήρα θα καθιστούσαν το ταξίδι εξαιρετικά δύσκολο.

Σήμερα, τα αυτοκίνητα έχουν φτάσει σε επίπεδα τεχνολογίας που επιτρέπουν ακόμα και ηλεκτρικά οχήματα να κάνουν την ίδια διαδρομή σε μερικές ώρες, χωρίς καν την ανάγκη ανεφοδιασμού. Όμως, η σκέψη ότι κάποτε ένα τέτοιο ταξίδι θα διαρκούσε μια ολόκληρη εβδομάδα δείχνει πόσο δραματικά έχει εξελιχθεί η αυτοκίνηση μέσα σε δύο αιώνες.