Το παράδοξο με το βιβλίο του Σαίξπηρ και το ταξίδι στο χρόνο θα σου κάψει το μυαλό

Ας φανταστούμε το εξής σενάριο: Ένας ταξιδιώτης του χρόνου επιστρέφει στο παρελθόν με μια έκδοση του Άμλετ, το θρυλικό έργο του Σαίξπηρ, και την παραδίδει στον ίδιο τον συγγραφέα. Ο Σαίξπηρ, χωρίς να γνωρίζει την πραγματική προέλευση του βιβλίου, αποφασίζει να το δημοσιεύσει ως δικό του έργο. Ο ταξιδιώτης του χρόνου, όταν γεννηθεί και μεγαλώσει στο μέλλον, διαβάζει το βιβλίο, το παίρνει πίσω στο παρελθόν και το δίνει στον Σαίξπηρ. Ποιος, λοιπόν, έγραψε τελικά το Άμλετ;

Αυτό το φαινόμενο είναι γνωστό ως Παράδοξο Αυτοδημιουργίας ή Bootstrap Paradox. Το πρόβλημα είναι ότι το έργο φαίνεται να μην έχει καμία αρχική πηγή. Δημιουργείται σε έναν αιτιακό βρόχο, όπου το αποτέλεσμα είναι ταυτόχρονα η αιτία της ύπαρξής του.

Αν το σκεφτείς, το παράδοξο αυτό ξεπερνά τα όρια της λογικής. Πώς μπορεί κάτι να υπάρχει χωρίς αρχική δημιουργία; Κι όμως, η έννοια του ταξιδιού στο χρόνο και οι θεωρίες της κβαντικής φυσικής δεν αποκλείουν την πιθανότητα τέτοιων φαινομένων. Το παράδοξο αυτό έχει εμπνεύσει δεκάδες έργα επιστημονικής φαντασίας, αλλά και βαθιές φιλοσοφικές συζητήσεις για την αιτία και το αποτέλεσμα.

Το ερώτημα παραμένει: Αν το Άμλετ δεν γράφτηκε ποτέ από κανέναν, αλλά υπήρχε πάντα μέσα στον αιτιακό βρόχο, τότε ποια είναι η πραγματική πηγή της δημιουργίας; Ίσως, τελικά, η απάντηση να βρίσκεται πέρα από την ανθρώπινη κατανόηση. Ή μήπως όχι;